Kapitein Kirsten de Vries
Pilatus
Testvlucht nieuw lesvliegtuig ‘belangrijke laatste stap’
Een mooi moment in de ontwikkeling van het nieuwe lesvliegtuig voor de luchtmacht: vorige week maakte de PC-7 MKX zijn eerste testvlucht. Dat gebeurde in Zwitserland, waar fabrikant Pilatus zich bevindt, en tijdens de vlucht van zo’n anderhalf uur werden de belangrijkste systemen getest. Welke dat zijn, wat er allemaal nog meer gebeurt tijdens zo’n testvlucht en hoe vernieuwend deze kist is, vroegen we aan projectmanager bij het Commando Materieel en IT (COMMIT) Vincent.
Allereerst: de PC-7 MKX, wat is dit voor toestel?
Het is het nieuwe trainingstoestel voor de Elementaire Militaire Vlieger Opleiding (EMVO). De EMVO gebruikt nu de PC-7 en die kist vliegt al vanaf eind jaren tachtig, dus dat is behoorlijk lang. Er zijn midlife-updates en end of life-updates geweest, maar op een gegeven houdt het op; het vliegtuig is op dit moment aan het einde van zijn technische levensduur.
De PC-7 MKX heeft modernere systemen dan zijn voorganger. Zo heeft het toestel een volledig geïntegreerde digitale cockpit met touchscreens en dus geen analoge metertjes meer die ronddraaien. Op die schermen kun je allerlei gegevens naar voren halen die je intuïtief kunt indelen en configureren. Daarnaast beschikken beide piloten over een schietstoel. Als er een noodsituatie is, hoeven ze er niet meer uit te springen maar kunnen ze relatief veilig de cockpit verlaten. Ook zit er een autopilot in de nieuwe PC-7 MKX, iets dat de meeste basis lesvliegtuigen niet hebben.
De PC-7 MKX beschikt over een digitale cockpit met touchscreens.
Wat brengt dit nieuwe lesvliegtuig de luchtmacht?
Je kunt veel effectiever en efficiënter oefenen. We kopen misschien ‘slechts’ acht van deze lesvliegtuigen aan, maar dat wordt gecompenseerd door het aanbod van synthetische leermiddelen, zoals flight simulators en flight navigation en procedural trainers. Bovendien wordt er slim gebruikgemaakt van Virtual, Augmented en Mixed Reality-technologie. Het is een nagenoeg gesloten trainingssysteem van leermiddelen. Je kunt droog oefenen op de grond voordat je het vliegtuig ingaat. Vervolgens verzamel je alle feedback in de lucht of in één van de simulatoren (video, audio en vliegdata) en die neem je weer mee naar de grond. Daar kun je uitgebreid en slim debriefen om te zien hoe er getraind is. De simulatoren zijn online 24/7 beschikbaar en weersonafhankelijk. Zodoende kan de piloot flexibel zijn training plannen.
Effectiever en efficiënter trainen
De laatste checks worden uitgevoerd voordat het toestel het luchtruim kiest.
Hoe zou je dit vliegtuig omschrijven, is het top notch?
Voor een basic trainer is dit een heel geavanceerd toestel. Met de PC-7 MKX geef je de piloten een voorsprong voor het vliegen op een volgend systeem. De autopilot en schietstoelen bijvoorbeeld; de meeste lesvliegtuigen hebben die niet en voor een elementaire training heb je die eigenlijk ook niet nodig. Maar de vliegers leren er wel vast mee werken, zodat ze makkelijker de transitie maken naar het volgende type vliegtuig. Dat scheelt tijd, training en bovendien geld.
Met de PC-7 MKX geef je piloten een voorsprong
Met het nieuwe geïntegreerde PC-7 MKX-trainingssysteem tilt de EMVO de opleiding naar een hoger niveau door de focus te verleggen naar competentiegericht trainen. Een moderne piloot moet tenslotte meer kunnen dan alleen vliegen; data- en cockpitmanagement, communicatie en multitasken zijn essentieel. Het systeem stelt de EMVO in staat deze vaardigheden goed te trainen, vast te leggen en te analyseren, waardoor gepaald kan worden welk type profiel de desbetreffende piloot heeft. Zo wordt het eenvoudiger om talent te identificeren voor specifieke rollen, zoals rotary wing, transporters, fighter pilots of UAV-piloten.
Een van de piloten maakt zich klaar voor de testvlucht.
Wat kun je vertellen over de testvlucht? Hoe is die gegaan?
Het is een belangrijke laatste stap voordat de fabrikant het vliegtuig aanbiedt ter certificering. De testvlucht gebeurde op initiatief van de leverancier. Zij behielden zelf volledig de regie over de vlucht en daarom weten wij niet precies wat ze testten. In ieder geval checkten ze alle cruciale systemen en dan heb je het over motor-, besturing- en cockpitsystemen, maar ook over navigatie- en communicatiesystemen. Natuurlijk keken ze ook of er geen onverwachte dingen gebeurden. In totaal duurde de vlucht zo’n anderhalf uur. Afwijkingen die ze tijdens de test aantroffen, rapporteert de leverancier en vervolgens komen ze met een plan hoe ze die gaan herstellen of oplossen. Vanuit Defensie wordt op dit proces toezicht gehouden.
De testvlucht duurde zo’n anderhalf uur.
Hoe nu verder?
Pilatus biedt de PC-7 MKX binnenkort ter certificering aan bij de Federal Officie of Civil Aviation (FOCA), de Zwitserse, civiele luchtvaartautoriteit. Met dat type certificaat kloppen wij vervolgens aan bij de Militaire Luchtvaart Autoriteit (MLA) en die zal vervolgens een Military Type Certificate uitgeven zodat onze luchtmacht ermee mag vliegen. In november van dit jaar gaan de eerste Nederlandse piloot-instructeurs naar Zwitserland toe om op het toestel te trainen. De eerstvolgende grote mijlpaal vindt halverwege mei 2027 plaats. Dan komen de eerste twee toestellen in Nederland aan. Later mag het niet worden, want er is al een plan om de huidige kisten uit te laten faseren. Dat maakt het nog wel spannend allemaal.
In mei 2027 komen de eerste twee toestellen in Nederland aan
De testvlucht was in handen van fabrikant Pilatus, in november gaan de eerste Nederlandse piloot-instructeurs naar Zwitserland toe.