Nu investeren in morgen is absolute MUST

Het is 2035. De technologie heeft zich razendsnel ontwikkeld. De marinevloot ziet er niet alleen anders uit, we opereren ook fundamenteel anders. Het CZSK bestaat uit een combinatie van grotere platformen en een breed scala aan onbemande systemen: varend, vliegend, onder water en op land.

Dit toekomstbeeld is geen vergezicht, maar iets waar we concreet en zo snel mogelijk naar toe werken. Het staat uitgewerkt in de onlangs gepresenteerde ‘Toekomstvisie Maritime Uncrewed’. Daarin spelen onbemande systemen een cruciale rol bij het voorkomen van conflicten én, als het nodig is, bij het winnen van het gevecht.

De oorlog in Oekraïne laat zien hoe snel onbemande systemen het gevechtsveld veranderen. Ze maken operaties sneller, transparanter en effectiever. Mits je ze inzet als onderdeel van een geïntegreerd systeem van organisatie, technologie en tactiek. Op zee zien we die ontwikkeling net zo duidelijk. Maritieme oorlogsvoering verschuift steeds nadrukkelijker richting onbemande capaciteiten boven, op en onder water.

Met name in de Zwarte Zee blijkt hoe relatief goedkope en flexibele systemen een ontregelend effect kunnen hebben. Onbemande maritieme systemen worden daar ingezet voor verkenning en mogelijk ook tegen scheepvaart en kritieke infrastructuur. Dat onderstreept een belangrijke ontwikkeling: zeeoorlogsvoering wordt sneller asymmetrisch en technologisch gedreven. Wie sneller leert, zich aanpast en opschaalt, heeft operationeel voordeel.

Maar het gaat om meer dan alleen het aanschaffen van extra onbemande systemen. Alleen wanneer bemande platformen, onbemande systemen en mensen effectief samenwerken, neemt de slagkracht daadwerkelijk toe. Het gaat erom dat de middelen doorslaggevend zijn in een conflict.

De komst van onbemande systemen maakt mensen niet overbodig. Technologie stelt ons in staat sneller, slimmer en effectiever op te treden. De mens brengt echter ervaring, creativiteit, durf en – als het goed is – het ethische beoordelingsvermogen om aan de goede kant van het conflict te gaan staan.

In juni test de marine als eerste hoe we verschillende drones en systemen kunnen laten samenwerken tijdens de Maritime Uncrewed Sea Trials (MUST) op de Noordzee. Tijdens deze oefening werken onbemande systemen in de lucht, op het water en onder water samen aan één missie. De aansturing vindt plaats vanaf een bemand platform, met behulp van Intelligent Distributed Uncrewed Systems (IDUS)-software.

Die snelle koppeling tussen innovatie en operationele toepassing is essentieel in een tijd van voortdurende dreiging en snelle technologische ontwikkelingen. Alleen om hiermee door te pakken blijven we gereed voor de uitdagingen van morgen.

Vice-admiraal Harold Liebregs

Commandant Zeestrijdkrachten