kapitein Nico Schinkelshoek
opperwachtmeester Mike de Graaf
Specialisten van 930 Squadron werken aan militaire vaardigheden
Militairen van 930 Squadron ruilden de hangaars en kantoorgebouwen op vliegbasis Gilze-Rijen een week lang in voor de Veluwse bossen. Daar trainden zij verschillende, ‘groene’ scenario’s. Van bivakkeren in het bos tot tactische verplaatsingen. Van kaartlezen tot militaire EHBO. Zeker niet alledaags voor de specialisten van de luchtmacht, wél belangrijk met het oog op een mogelijke crisissituatie. “Ook wij zijn in de eerste plaats militair.”
Vier gemaskerde ‘partizanen’ hangen wat rond in de bosrand. Enkele meters verderop klinkt plots geritsel tussen de bladeren. Een groep van zo’n tien gewapende militairen komt tevoorschijn. “Maak jezelf bekend”, roept sergeant Jos naar de onbekenden zodra ze in de buurt komen. Op veel begrip van de ‘verzetsstrijders’ hoeven hij en zijn collega’s niet te rekenen. Al snel loopt de ontmoeting uit op een handgemeen. De militairen van 930 Squadron werken de opstandelingen tegen de grond en fouilleren ze. “Einde scenario”, laat de observerende instructeur na zo’n tien minuten weten.
Dienjaarmilitairen vertolken de rol van partizaan met overgave. Volgens het scenario hebben zij zojuist een burger in elkaar geslagen.
930 Squadron bereidt zich voor
Terug naar de basis
Het is een van de vele deeloefeningen die deze week in carrouselvorm aan bod komen. Dat is voor een deel van de ongeveer honderdvijftig deelnemers best even wennen. Want de specialisten van het Defensie Helikopter Commando (DHC) houden zich op de vliegbasis in Noord-Brabant normaal gesproken bezig met logistieke en technische werkzaamheden. Denk aan het uitvoeren van onderhoud aan de grond- en vliegveiligheidsuitrusting. Ook ondersteuning bij communicatie- en informatiesystemen (CIS) behoort tot het takenpakket van het squadron. Maar, óók deze luchtmachtmilitairen moeten zich voorbereiden op een eventueel Hoofdtaak 1-scenario, de bescherming van het eigen en bondgenootschappelijk grondgebied. Net als de rest van de krijgsmacht.
Dat betekent terug naar de basis en voorbereiden op werkzaamheden in de buitenlucht. Ook in vijandelijk gebied. Daarom is het cruciaal om meer aandacht te vestigen op de militaire vaardigheden, vonden ze bij het squadron. Om die reden werd dit jaar de zogenoemde squadrongeleide oefening (SGO) in het leven geroepen.
Verdeeld over twee groepen gingen de militairen deze en vorige week aan de slag op de Veluwe. Ook het werk op de basis draaide immers gewoon door. Deze week was de tweede lichting aan de beurt.
Eerst militair, daarna specialist
De sleutelwoorden van de SGO zijn ‘groene getraindheid’. Als hoofd bedrijfsvoeringondersteuning is eerste luitenant Dennis van Leeuwen daarvoor verantwoordelijk. Hij had bovendien een groot aandeel in de organisatie. Dat de militaire skills in een conflictsituatie noodzakelijk zijn voor 930 Squadron, is immers niet ondenkbaar.
Een mogelijk scenario is namelijk dat de helikopters van het DHC de landmachtcollega’s van 11 Luchtmobiele Brigade afzetten in het voorterrein. Daarbij gaan ook luchtmachters van 930 Squadron mee voor ondersteunende logistieke en technische werkzaamheden ter plaatse.
Binnen het squadron bestaan grote verschillen in jaren werkervaring en parate kennis, ziet Van Leeuwen. “De een komt net uit de basisopleiding, de ander is al 25 jaar in dienst. Daar gaan wij als oefenleiding ook zo mee om.” Ondanks dat het voor sommigen dus even schakelen is, zet niemand de hakken in het zand. “Voorheen hadden wij ons normale werk, en daarna volgde het militair zijn. We maken een omslag. Nu zijn we militair, en daarna specialist. Die mindset is belangrijk.”
Bij deze twee oefenweken stopt de ‘groene voorbereiding’ van het squadron niet. Verdeeld over kleinere groepjes volgen de luchtmachters later dit jaar een soortgelijk, intensiever programma. Daarnaast worden er regelmatig oefendagen georganiseerd, waarbij vaardigheden getoetst worden. En ook volgend jaar is er weer een SGO, maar dan op een andere locatie.
De hindernisbaan is onderdeel van het programma. Eerste luitenant Dennis van Leeuwen (rechts onderin, rechts op de foto) slaat dat rondje niet over.
Onder de poncho
Goed dat hier aandacht voor is, vindt de 29-jarige logistiek specialist Jos. “De scenario’s zijn laagdrempelig. Het gaat erom dat we gezamenlijk beter worden.” Voordat hij zojuist met zijn groep partizanen overmeesterde, ontwaakte hij eerder die dag in een noodonderkomen in het bos. Ondanks de herfstachtige nacht, blikt hij daar positief op terug. “Sommigen van ons hebben al jaren niet in een bos geslapen. Stel dat we dat straks ook moeten doen, is het fijn dat je dat weer eens gedaan hebt.”
Sergeant Jos en korporaal der eerste klasse Emma tijdens het scenario met de ‘partizanen’.
Goede weergave van onze getraindheid
Zijn collega en groepsgenoot Emma (27) sluit zich daarbij aan. De korporaal der eerste klasse werkt in de vlieguitrustingtechniek. “In onze bedrijfsvoering doen we geen groene dingen”, zegt ze. Dat zaken als boogtenten opzetten, schieten, coördinaten plotten en radiocommunicatie hier weer onder de aandacht gebracht worden, vindt ze daarom van grote meerwaarde.
Leiding overnemen
Later op de wisselvallige herfstochtend krijgt Emma de kans om te oefenen met het aansturen van een team. Terwijl de groep zich verplaatst naar het kampement, raakt de groepscommandant ‘gewond’. Hij moet per brancard meegenomen worden. Aan plaatsvervanger Emma om de honneurs waar te nemen en het geheel aan te sturen. “Dit is een goede afwisseling met ons werk. Zo’n week geeft bovendien een goede weergave van hoe we ervoor staan als het om getraindheid gaat. En met de knelpunten kunnen we aan de slag. Denk aan tactische verplaatsingen. Dat zou ik vaker willen oefenen. Net als leidinggeven. We zijn hier om te leren.” Jos sluit zich daarbij aan. “Hierdoor voel je je weer even militair, in plaats van kantoortijger”, lacht hij.
Terwijl korporaal der eerste klasse Emma het team probeert te motiveren, druppelt het zweet bij iedereen onder de helmen naar beneden. Inmiddels zijn de laatste meters naar het kamp ingezet.
