Sla over en ga naar de inhoud
Groep militairen staat op plein met publiek aan de zijkant.

Globaal

5 min

Stijn Jaspers 

Defensie e.a. 

Soesterberg verwelkomt eerste landmachtmilitairen uit Havelte 

De verhuizing van een gevechtseenheid van Havelte naar Soesterberg is begonnen. De eerste honderd van in totaal bijna zevenhonderd militairen hebben hun intrek genomen in de Du Moulinkazerne. In 2027 volgt de rest van de landmachteenheid, inclusief voertuigen en ondersteunende eenheden. 

Staatssecretaris Derk Boswijk stond tijdens een ceremonie stil bij het belang van deze stap. "In een onveilige en snel veranderende wereld moeten we blijven investeren in een krijgsmacht die gereed is voor haar taak. Met deze verhuizing versterken we een belangrijke gevechtseenheid en investeren we in de mensen die onze veiligheid dagelijks waarborgen”, aldus Boswijk. De nieuwe locatie biedt goede mogelijkheden om personeel aan te trekken, op te leiden en langdurig aan de eenheid te binden. 

De verhuizing is tot stand gekomen in samenwerking met de provincie Utrecht, gemeenten in de regio en andere betrokken partners. Defensie wil daarbij groeien met aandacht voor leefbaarheid, natuur en de omgeving. Met de komst van het bataljon krijgt Soesterberg niet alleen een nieuwe militaire eenheid, maar wordt ook de positie van de regio als belangrijk militair knooppunt verder versterkt. Naast operationele eenheden bevinden zich in de regio verschillende opleidings-, logistieke en innovatieorganisaties van Defensie. 

De verhuizende gevechtseenheid is het 45 Pantserinfanteriebataljon, Dit telt zo’n zeshonderd militairen. De gevechtseenheid behoort tot 43 Gemechaniseerde Brigade. Het vormt samen met tankeenheden de kern van de grondgebonden gevechtskracht van de landmacht. De eenheid beschikt onder meer over CV90-gevechtsvoertuigen en wordt ingezet voor nationale en internationale taken binnen NAVO-verband. Zo’n tachtig mannen en vrouwen van het zogenoemde herstelpeloton verhuizen mee naar Soesterberg. De militairen onderhouden wapens, voertuigen en apparatuur. 

Bron: Defensie 

Defensie bouwt gebruik omstreden Palantir af vanwege zorgen over afhankelijkheid 

Staatssecretaris Derk Boswijk heeft de Kamer laten weten dat hij vorige maand opdracht heeft gegeven om het gebruik van software van het Amerikaanse bedrijf Palantir Technologies af te bouwen. Volgens hem deelt het kabinet de zorgen rondom het bedrijf met de Kamer. 

Hij noemt de zorgen rondom Palantir tweeledig, die onder meer bestaan uit de 'enorme afhankelijkheid van Nederland, van Europa van wapensystemen buiten Europa.' Daarnaast benoemt hij de groeiende afhankelijkheid en de ontwikkeling van AI. “En dan specifiek AI in het militaire domein en de invloed van big tech.” Daaruit vloeien volgens hem ook ethische dilemma's voort waar nu tegenaan wordt gelopen. 

Op de vraag van D66-kamerlid Michelle Jagtenberg of er sprake is van een veiligheidsrisico, laat Boswijk weten dat hij vorige maand opdracht heeft gegeven om het gebruik ervan af te bouwen. “De banden doorhakken kan niet per direct, want we hebben daar geen optimale systemen voor als alternatief.” Volgens hem is het geen 'knop die je omswitcht'. “Eerlijk is eerlijk, wij lopen als Nederland nog echt achter.” 

Volgens Boswijk wordt er nu een tweesporenbeleid gehanteerd. Dat tweesporenbeleid bestaat uit het ontwikkelen van een Europees alternatief, en het tweede spoor is het gebruikmaken van Palantir, maar dan met voorzorgsmaatregelen. “Gecompartimenteerd en kleinschalig, en altijd onder toezicht van Defensie zelf.” 

Palantir ontwikkelt software voor het analyseren en koppelen van grote hoeveelheden data. Die technologie wordt niet alleen gebruikt door bedrijven, maar ook door militaire en veiligheidsdiensten. Het bedrijf levert al lange tijd diensten aan bijvoorbeeld Amerikaanse overheidsinstanties en heeft daarnaast samenwerkingen op defensiegebied met overheden wereldwijd. Het bedrijf profiteerde als een van de eerste beursbedrijven van de opkomst van generatieve AI. 

Bron: BNR 

“Regionale spanningen zijn niet langer regionaal” 

“De veiligheid in Europa en Azië is steeds meer met elkaar verbonden.” Dat zei minister Dilan Yeşilgöz-Zegerius afgelopen weekend in Singapore. Samen met Commandant der Strijdkrachten generaal Onno Eichelsheim nam ze deel aan de Shangri-La Dialogue. Dat is de grootste Defensie- en veiligheidsconferentie van Azië. 

“We leven in een wereld waarin crises niet langer beperkt blijven tot één regio”, aldus Yeşilgöz. “Een raket die in het ene gebied wordt gelanceerd, heeft duizenden kilometers verderop gevolgen. Denk aan scheepvaartroutes, voedselprijzen en energiemarkten. Een cyberaanval op het ene continent kan ziekenhuizen, havens en satellieten op een ander continent ontregelen. Een oorlog in Europa omvat drones uit Iran en soldaten en munitie uit Noord-Korea.” Volgens de minister is de les duidelijk: onze veiligheid is onderling verbonden. Daarom moet de verantwoordelijkheid voor die veiligheid ook gedeeld worden. 

Tijdens de conferentie hadden Yeşilgöz en Eichelsheim bilaterale ontmoetingen met hun ambtsgenoten uit de landen in de regio, zoals Zuid-Korea, Australië en India. Het verder verdiepen van samenwerkingen op het gebied van technologie, defensie-industrie en gezamenlijke oefeningen kwam daar aan bod. 

Eichelsheim benoemde in deze gesprekken welke ingrediënten essentieel zijn om de Russische dreiging het hoofd te bieden. Het gaat volgens hem om multilateralisme, dus samenwerking op basis van gedeelde waarden. Daarnaast is pragmatisme van belang, het aanpassen van aanpak en aangaan van nieuwe partnerschappen. Verder moet er mondiaal worden gedacht, want bedreigingen op het gebied van cyber, informatie en ruimte kennen geen grenzen. 

Daarnaast nam Yeşilgöz deel aan een paneldiscussie. Daarbij gingen ze in gesprek met internationale jonge professionals die zich bezig houden met de Indo-Pacific. Volgens Yeşilgöz is Nederland een van de drijvende krachten achter de Europese Indo-Pacifische strategie. Nederlandse militaire eenheden trainen regelmatig samen met regionale partners. Dat gebeurt tijdens oefeningen zoals Super Garuda Shield, Exercise Komodo en de aanstaande Rim of the Pacific-oefening. Ook heeft Nederland de samenwerking met partners zoals Japan versterkt. Dat gebeurde onder meer door gezamenlijke trainingen met geavanceerde capaciteiten, zoals het F-35 gevechtsvliegtuig. 

Op dit moment is het Nederlandse fregat Zr.Ms. De Ruyter actief in de Indo-Pacific. “Het schip onderhoudt contact met partners in de hele regio”, aldus de minister. “Het heeft Kochi, Surabaya en Manila al bezocht en bevindt zich nu in Vietnam.” Yeşilgöz benadrukt dat het fregat de geplande route volledig in overeenstemming met het internationaal recht volgt. 

Bron: Defensie 

VS willen minder luchtmacht en marine reserveren voor Europa 

De Verenigde Staten willen minder vliegtuigen, drones en marineschepen achter de hand houden voor de verdediging van Europa. Ze hebben bondgenoten laten weten dat die daar moeten inspringen, zegt de commandant van de Amerikaanse troepen in Europa. 

De regering van president Donald Trump zegt al van meet af aan dat Europa in principe voor zijn eigen verdediging zal moeten zorgen, op die met kernwapens na. Twee weken geleden maakte de VS duidelijker op welke toegezegde hulptroepen ze willen minderen. Die zijn nu niet in Europa, maar staan volgens afspraak klaar om binnen hooguit een paar maanden Europa te versterken, als de nood aan de man is. 

Het NAVO-hoofdkwartier ‘blijft met de bondgenoten werken aan het compenseren van de verminderde Amerikaanse capaciteiten’, zegt de Amerikaanse commandant, die tegelijkertijd de leiding heeft over de NAVO-verdediging van Europa. 

De verschuiving is nodig, zegt de Amerikaanse viersterrengeneraal. De VS moet mensen en materieel vrijmaken om ook op andere plaatsen in de wereld te kunnen optreden. De verdedigingsplannen die hij als zogeheten SACEUR voor Europa maakt, worden volgens hem ‘realistischer’ en dus sterker als ze minder op de Amerikanen leunen. 

De VS willen toegezegde hulptroepen over de hele linie met soms tientallen procenten verminderen, melden meerdere media. De Duitse krant Die Welt noemt onder meer bommenwerpers, tankvliegtuigen, Reaper-drones en torpedobootjagers. 

Bron: de Telegraaf 

Zr.Ms. Groningen stationsschip in Caribisch gebied 

Zr.Ms. Groningen heeft de taak als stationsschip in het Caribisch gebied overgenomen van Zr.Ms. Friesland. Het patrouilleschip meerde gisterochtend (lokale tijd) aan in de St. Annabaai in Willemstad. 

Het schip wordt de komende maanden ingezet voor verschillende veiligheidstaken op zee. Denk aan toezicht, handhaving en het tegengaan van illegale activiteiten zoals drugssmokkel. Daarnaast staat het klaar om ondersteuning te bieden bij noodsituaties, bijvoorbeeld tijdens het orkaanseizoen dat deze maand is begonnen. 

De Koninklijke Marine heeft 4 patrouilleschepen van de Holland-klasse. Deze OPV’s (Ocean-Going Patrol Vessels) zijn flexibel inzetbare schepen voor de bewaking van kustwateren. Het stationsschip heeft een NH90-maritieme gevechtshelikopter mee aan boord. Deze biedt ondersteuning met operaties vanuit de lucht. 

De afgelopen 4 maanden vervulde Zr.Ms. Friesland de taak van stationsschip in het Caribisch gebied. Naast het monitoren van de veiligheidssituatie rondom de eilanden, bracht het schip recent een bezoek aan New Orleans. Daar nam het deel aan festiviteiten ter gelegenheid van het 250-jarig bestaan van de Verenigde Staten. 

Met de aanwezigheid van een stationsschip in de regio draagt Defensie bij aan vrede en veiligheid in het Caribisch gebied. 

Bron: Defensie 

Tientallen landen veroordelen Rusland bij VN om drone in Roemenië 

Tientallen landen hebben bij de VN Rusland veroordeeld vanwege een drone-incident in Roemenië. "Zulk gedrag is onaanvaardbaar onder het internationaal recht en moet stoppen", zei de Roemeense minister van Buitenlandse Zaken Oana-Silvia Toiu. 56 landen, waaronder EU- en NAVO-landen, sloten zich daarbij aan. 
 
Vorige week kwam een drone neer in de Roemeense plaats Galati, niet ver van de Oekraïense grens. Een flatgebouw vloog in brand en twee mensen raakten lichtgewond. Roemenië en de NAVO meldden dat het om een Russische drone ging. 

Het is voor het eerst sinds het begin van de oorlog in 2022 dat een woongebouw buiten Oekraïne door Rusland is getroffen. Eerder noemde minister van Buitenlandse Zaken Tom Berendsen (CDA) het incident al ‘zorgelijk’ en ‘roekeloos’. 

Bron: NU.nl 

Britse marinehelikopter crasht vlak bij bases in Devon: drie doden 

De crash van een militaire helikopter in Engeland heeft drie mensen het leven gekost, meldt het Britse ministerie van Defensie op X. De helikopter stortte in de vroege uren van woensdag neer tijdens een oefening in het graafschap Devon in het zuidwesten van het land. 

De drie werkten voor de marine, blijkt uit de verklaring van het ministerie. Het toestel kwam vlak voor 04.00 uur (05.00 uur Nederlandse tijd) neer in een open veld. Op beelden van de plek van het ongeluk is te zien dat van het toestel weinig meer over is. Alleen de staart van de helikopter is nog herkenbaar. 

Lange tijd lieten de autoriteiten in het midden of er slachtoffers waren. Wel noemde premier Keir Starmer het voorval in het parlement ‘diep verontrustend’. De omgeving was ook afgezet. Het ongeluk gebeurde niet ver van een terrein waar militaire oefeningen plaatsvinden. 

De identiteit van de omgekomen marinemedewerkers is nog niet naar buiten gebracht. 

Volgens omwonenden vloog de helikopter met vreemde ratelende geluiden heel laag over en was er een explosie die het toestel volledig zou hebben verwoest. (Foto: Royal Navy) 

Bron: AD 

Regionale samenwerking Defensie en bedrijfsleven nu compleet 

De Regio Noord Nederland heeft deze week in Assen als laatste een intentieverklaring gesloten om meer samen te werken met Defensie. Onder anderen Willemien Meeuwissen (Economische Zaken Drenthe) en commandeur Pedro Stunnenberg bezegelden het document met een handtekening. Plaatsvervangend directeur Materieel, Leefomgeving, Vastgoed en Duurzaamheid Stunnenberg deed dat namens staatssecretaris Derk Boswijk.  

Wat Boswijk betreft is met de ondertekening een landelijk ecosysteem compleet. De huidige geopolitieke omstandigheden vragen volgens de staatssecretaris om meer innovatie en samenwerkingsmogelijkheden met de Nederlandse industrie. “Defensie kan het niet alleen”, liet hij bij monde van Stunnenberg weten. “Regionale ecosystemen zijn cruciaal. Daarmee laten we technologische ontwikkelingen bijdragen aan het innovatieve vermogen en de gevechtskracht van Defensie.” 

Een resultaat van deze intentieverklaring is de oprichting van het Defensie Innovatieteam Noord. Dit is een gezamenlijk initiatief van Defensie, het bedrijfsleven, NOM (Noordelijke Ontwikkelingsmaatschappij), Economische Zaken en de drie provincies Drenthe, Groningen en Friesland. 

Met deze intentieverklaring zetten we als noordelijke provincies een belangrijke stap richting een sterkere samenwerking met Defensie, stelde gedeputeerde namens de drie provincies Meeuwissen. “Dat is nodig, gezien de opgave voor onze nationale veiligheid. Tegelijk biedt dit kansen voor onze regionale economie, innovatie en werkgelegenheid. Door samen op te trekken versterken we zowel de veiligheid als het verdienvermogen van Nederland.” 

MKB-bedrijven in Nederland krijgen te weinig toegang krijgen tot opdrachten van Defensie. Nu werken ruim driehonderd midden- en kleinbedrijven voor Defensie. Dat dit aantal zo laag is komt voor een deel door de bedrijven zelf. Defensie wordt daarom opgeroepen met een lange termijnvisie te komen.  

De boodschap is duidelijk overgekomen. Stunnenberg: “Defensie wil een betrouwbare partner zijn. Dit voor regio’s, en dus bedrijven, die bijdragen aan onze strategische autonomie. Dit onderzoek draagt bij aan het verbeteren van deze samenwerking tussen Defensie en het Nederlandse MKB.” 

Bron: Defensie 

Defensiejournaal zoekt 4Daagse-verhalen 

Het Defensiejournaal is van 20 tot en met 24 juli terug met een speciale 4Daagse-editie. Voor de derde keer maken we tijdens het grootste wandelevenement ter wereld dagelijks uitzendingen vanuit Nijmegen. En daar kunnen we jouw hulp goed bij gebruiken. 

Vanuit onze nieuwe studio aan de Waalkade en langs de route brengen we live verhalen van deelnemers, opvallende prestaties en bijzondere uitdagingen. Daarnaast zijn er veel feiten, tradities en andere wetenswaardigheden. 

En daarvoor zijn we op zoek naar tips, verhalen en ideeën. Loopt iemand bijvoorbeeld voor het eerst mee, voor een goed doel of juist al voor de zoveelste keer? Is er een leuk moment, persoonlijke reden of staat iemand voor een speciale uitdaging? Laat het ons weten via defensiejournaal@mindef.nl (externe link, opent in een nieuw venster of tabblad)

Disclaimer: de rubriek Globaal betreft een verzameling van berichten uit interne en externe media. De berichten zijn niet altijd bedoeld als uiting of vertaling van defensiebeleid. 

Defensiekrant

Editie 21 2026