Sla over en ga naar de inhoud
De premier zit in de cockpit van een gevechtsvliegtuig.

Globaal

7 min

Stijn Jaspers

Defensie e.a. 

Premier maakt kennis met opleiding luchtmacht op Vliegbasis Leeuwarden

Minister-president Rob Jetten maakte gisteren kennis met de Weapons Instructor Course (WIC), de hoogste tactische opleiding van de luchtmacht. Tijdens zijn bezoek aan Vliegbasis Leeuwarden ging het onder meer over het belang van afschrikking bij toekomstige conflicten. Ook de samenwerking binnen de NAVO kwam aan bod. 

De premier sprak met militairen en zag twee belangrijke wapensystemen: de F-35 en de MQ-9 Reaper. Vliegbasis Leeuwarden is de thuisbasis van deze toestellen. 

“Heel goed om met eigen ogen te zien wat onze luchtmacht allemaal doet en kan en hoe deze elke dag wordt ingezet”, aldus Jetten. “Niet alleen om Nederland te bewaken en beveiligen, maar ook de oostflank van het Europese grondgebied. Onze kleine maar sterke luchtmacht speelt onder meer met de F-35 een cruciale rol voor het hele NAVO-bondgenootschap.”  

De WIC leidt ervaren vliegers en leidinggevenden op tot experts die ingewikkelde luchtoperaties plannen en uitvoeren. Ook inlichtingenofficieren, luchtgevechtsleiders en militairen bij de grondgebonden luchtverdediging worden voorgedragen voor deze opleiding.

Dit jaar zijn er 24 studenten. Behalve uit Nederland komen zij uit België, Denemarken en Noorwegen. De deelname van deze landen zorgt voor een continue uitwisseling van kennis en vaardigheden binnen Europa. 

De minister-president was op de vliegbasis tijdens de laatste trainingsweek van de WIC in Nederland. Bij de startbaan zag hij van dichtbij hoe een F-35 opsteeg voor een trainingsvlucht. “Het is heel indrukwekkend om in een F-35 te zitten of hem te zien starten of landen”, vindt Jetten. “Maar het allermooiste was toen ze hier werden geparkeerd. De samenwerking van de piloot met de mensen op de grond om ervoor te zorgen dat alle radertjes van het systeem werken, is teamsport. We mogen heel trots zijn op onze krijgsmacht en op de rol die we spelen door dit soort faciliteiten aan te bieden.” 

Bron: Defensie 

Duitsland volgt nieuwe koers en zet in op defensie bij nieuwe begroting

De Duitse regering is van plan de defensie-uitgaven flink te verhogen. In de begroting voor 2027 wordt de kostenpost met een derde verhoogd, van €82,2 miljard in 2026 naar bijna €110 miljard in 2027. De voorgestelde begroting van in totaal €555,4 miljard wordt gefinancierd met ongeveer €200 miljard aan nieuwe leningen. 

Daarmee wordt een kentering in het Duitse beleid doorgezet: vorig jaar werd de Duitse grondwet gewijzigd met een uitzondering voor defensie- en veiligheidsuitgaven voor de zogenoemde Schuldenbremse (schuldenstop), die de mogelijkheid om schulden aan te gaan beperkt. Eerder mocht de overheid grofweg niet meer geld uitgeven dan er binnenkwam via bijvoorbeeld belastingen. 

De begroting werd maandag goedgekeurd door het kabinet van bondskanselier Merz. Het parlement moet ook nog akkoord gaan. De besprekingen van de begrotingsplannen beginnen in september. 

De investeringen zullen voor een deel gebruikt worden om de infrastructuur en verouderd militair materieel van Duitsland te repareren en te vervangen. Ook wordt zo'n €11,6 miljard euro van de begroting gebruikt voor militaire steun aan Oekraïne in de oorlog tegen Rusland. 

"Je kunt je niet tegen Poetin verdedigen door je simpelweg aan een evenwichtige begroting te houden", zei de Duitse minister van Financiën zondag nog in een interview met de publieke omroep ARD. 

Er klinkt ook kritiek op de groeiende staatsschuld: er wordt verwacht dat de rentebetalingen zullen verdubbelen, van €42 miljard volgend jaar tot €81 miljard in 2030, schrijft de Financial Times op basis van overheidsfunctionarissen. 

Bron: NOS 

NAVO-top: Nederland ondertekent pakket aan nieuwe defensieovereenkomsten

Nederland investeert samen met tien NAVO-partners in de vervanging van Awacs-radarvliegtuigen. Ook neemt Nederland het voortouw bij de Europese co-productie, opschaling en onderhoud van Amerikaanse munitietypen, zoals Stinger-, Amraam- en PAC-3-raketten.  

Deze overeenkomsten zijn dinsdag ondertekend tijdens het NATO Summit Defence Industry Forum (NSDIF), onderdeel van de NAVO-top in Ankara, Turkije. Hiermee geeft Nederland concreet invulling aan burden sharing binnen de NAVO en versterken we zowel de verdediging van Europa als onze eigen economie en defensie-industrie. 

Tijdens de eerste dag van de NAVO-top werden meerdere overeenkomsten ondertekend. Minister Yesilgöz-Zegerius: “Nederland en Europese bondgenoten investeren fors meer in het versterken van de Europese defensie. Een sterke krijgsmacht vraagt om een sterke defensie-industrie. Dat doen we niet alleen met extra geld, maar ook door slimmer samen te werken. Daarom heb ik vandaag meerdere samenwerkingscontracten ondertekend. Door de krachten te bundelen voorkomen we versnippering, vergroten we onze productiecapaciteit met bondgenoten en zorgen we ervoor dat onze bedrijven sneller kunnen opschalen. Zo houden we Nederland veilig en versterken we onze eigen economie en defensie-industrie.” 

De samenwerkingsovereenkomsten zijn onder meer gericht op vraagbundeling en gezamenlijke inkoop van defensiematerieel binnen de NAVO. Dat levert schaalvoordelen op en vergroot de interoperabiliteit tussen bondgenoten. Zo sluit Nederland zich aan bij zowel een Amerikaanse coalitie als een Noorse coalitie voor de gezamenlijke aanschaf van bepaalde typen munitie. 

Nederland sluit zich verder met een coalitie van landen aan bij een overeenkomst over kritieke grondstoffen en materialen voor de defensie-industrie. Die samenwerking richt zich op onder meer voorraadvorming, gezamenlijke inkoop, verwerking, opslag en transport. Het doel is de leveringszekerheid te vergroten. 

Ook in het ruimtedomein worden stappen gezet. Bondgenoten onderzoeken de ontwikkeling van een multinationaal satellietnetwerk, waarmee militaire en commerciële satellietsystemen beter met elkaar worden verbonden. Daarmee kunnen gegevens sneller en veiliger worden uitgewisseld. 

Bron: Defensie 

Nederland en Verenigd Koninkrijk gaan samen landingsschepen bouwen

Het Verenigd Koninkrijk heeft aangekondigd geld vrij te maken voor het opzetten van een nieuwe gezamenlijke vloot met Nederland. Het Nederlandse ministerie van Defensie heeft bevestigd de intentie te hebben om samen te werken met de Britten om nieuwe landingsschepen, zogenoemde amfibische transportschepen, te bouwen. 

Amfibische transportschepen zijn bedoeld om militairen te ondersteunen bij operaties op water en op land. Troepen kunnen daardoor bijvoorbeeld ook ergens aan land gaan waar geen haven aanwezig is. Zelf werkt Nederland al aan zes van deze schepen, die vanaf 2032 verouderde soortgenoten moeten gaan vervangen. Op dit moment beschikt Nederland over twee amfibische transportschepen, Zr.Ms. Rotterdam en Zr.Ms. Johan de Witt. 

De Britten kondigen de nieuwe gezamenlijke vloot aan als onderdeel van een investeringspakket van ruim £500 miljoen (€580 miljoen). Die plannen hadden al maanden geleden moeten worden gepresenteerd, maar werden steeds uitgesteld.

Begin deze maand stapte minister van Defensie John Healey op omdat er in zijn ogen te weinig geld werd vrijgemaakt voor investeringen in defensie. 

De nieuwe minister Dan Jarvis verdedigt de huidige plannen. “We investeren in nieuwe aanvalsdrones, hogesnelheidsboten en amfibische transportschepen om onze commando’s de uitrusting te geven die ze nodig hebben om onze tegenstanders een stap voor te blijven en ons te verdedigen.” 

Het Britse ministerie van Defensie benadrukt dat de focus van het leger meer komt te liggen op het Hoge Noorden, omdat die regio steeds belangrijker zou worden voor het VK en de NAVO. Er zal bijvoorbeeld ook worden samengewerkt met Noorwegen aan schepen die gebruikt worden om tankers uit de Russische schaduwvloot te onderscheppen. 

Bron: Schuttevaer 

Prinses Amalia sluit periode bij luchtmacht af 

Prinses Amalia heeft deze week haar opdracht afgerond als militair werkstudent bij de Koninklijke Luchtmacht. Na de zomer vervolgt zij haar traject binnen Defensity College, maar dan bij de Koninklijke Marine. Daarmee zet zij haar kennismaking voort met verschillende defensieonderdelen. 

Ook de werkzaamheden bij de luchtmacht maakten deel uit van het Defensity College-programma. Studenten combineren daarin hun studie met een inhoudelijke bijbaan bij Defensie. Het programma bestaat uit verschillende werkplekken, opleidingen en evenementen. Met de activiteiten draagt het trainingstraject bij aan de persoonlijke, professionele en militaire ontwikkeling van de werkstudent. 

Voor de Prinses van Oranje begon dat traject bij de Bestuursstaf van het Haagse departement. Ook volgde zij de Algemene Militaire Opleiding (AMO). Met haar overstap naar de zeemacht maakt zij opnieuw kennis met een ander onderdeel van de krijgsmacht. 

Defensity College wil de band tussen de krijgsmacht en de samenleving versterken door studenten al tijdens hun opleiding ervaring te laten opdoen binnen Defensie. 

De betrokkenheid van het Koninklijk Huis bij de krijgsmacht kent een lange geschiedenis. Koning Willem-Alexander vervulde zijn dienstplicht bij de marine. Hij diende daarna ook bij de landmacht en luchtmacht. Als staatshoofd heeft hij binnen de krijgsmacht een bijzondere militaire hoedanigheid. 

Bron: Defensie 

Nederlandse inlichtingendiensten dachten dat er geen Russische invasie in Oekraïne zou komen

De AIVD en MIVD hebben in 2022 het toenmalige kabinet ervan proberen te overtuigen dat een Russische invasie van Oekraïne 'niet waarschijnlijk' was. Dat blijkt uit onderzoek van de Volkskrant. Betrokken inlichtingenofficieren en hoge ambtenaren noemen het een 'inlichtingenblunder'.

De diensten baseerden hun verkeerde analyse op een 'unieke bron', niet ver van de Russische president Vladimir Poetin. Volgens de krant was de AIVD ervan overtuigd dat ze betere inlichtingen hadden dan de Amerikanen, die al weken eerder gedetailleerde aanvalsplannen van de Russen in handen hadden gekregen. Maar AIVD-chef Erik Akerboom zei te beschikken over een unieke bron, die de Amerikanen niet hadden. 

De AIVD had dankzij deze bron jarenlang toegang tot inlichtingen uit de top van het Russische veiligheidsapparaat. Daarin zag de dienst dat Rusland de enorme troepenopbouw bij de grens van Oekraïne gebruikte om de druk op het Westen op te voeren en zo een betere onderhandelingspositie te krijgen. 

Pas na de invasie bleek dat de top van het Russische veiligheidsapparaat geen weet had van de naderende invasie. “Deze oorlog is volkomen anders voorbereid dan je zou verwachten op basis van het Russische protocol”, aldus een betrokken ambtenaar. Poetin had zijn echte intenties slechts met een hele kleine groep vertrouwelingen besproken, buiten formele besluitvorming om. 

Bron: BNR 

Wervingscampagne Defensie zet ondersteunende vakmensen centraal

Achter iedere militaire operatie schuilt een groot netwerk van specialisten. Met een nieuwe wervingscampagne vraagt Defensie aandacht voor de ondersteunende vakmensen. Die zijn volgens de organisatie onmisbaar voor iedere missie. 

De campagne is onderdeel van de meerjarige aanpak 'Tijd voor Defensie' en richt zich op zowel ervaren vakmensen als jongeren die een beroep willen leren. Van het opzetten van communicatienetwerken tot logistiek en de verzorging van eten en drinken: Defensie wil laten zien hoeveel verschillende specialisten nodig zijn om een militaire operatie mogelijk te maken. 

Volgens Paul Klaessen, hoofd arbeidsmarktcommunicatie bij Defensie, biedt de krijgsmacht vakmensen een omgeving waarin hun expertise ertoe doet. "Je bent heel belangrijk voor de mensen die de operaties moeten uitvoeren en draagt zo rechtstreeks bij aan het succes van een missie." 

In de campagne staan drie krijgsmachtdelen centraal, waarmee wordt getoond hoe een keten van ondersteunende specialisten samenwerkt tijdens een militaire operatie. 

De campagne is de komende periode te zien op onder meer televisie, sociale media, online, radio, buitenreclame en in vakbladen. Benieuwd hoe dat eruitziet? Bekijk de campagnefilms van de landmacht (externe link, opent in een nieuw venster of tabblad) , marine (externe link, opent in een nieuw venster of tabblad)  en luchtmacht (externe link, opent in een nieuw venster of tabblad)  op YouTube. 

Bron: Defensie 

Drones bij Nederlandse bases volgens rapport van Russische schaduwvloot 

De drones die eind vorig jaar werden gespot boven de vliegbases Volkel, Gilze-Rijen en Eindhoven, zijn zeer waarschijnlijk opgelaten en bestuurd vanaf schepen uit de Russische schaduwvloot. Die voeren op dat moment op de Noordzee.

Tot die conclusie komen onderzoekers van het International Institute for Strategic Studies. Volgens de onderzoekers wilde het Kremlin met de prikacties uitvinden hoelang het duurde voordat de autoriteiten in actie kwamen en of er blinde vlekken zaten in de radardetectiesystemen en in de luchtverdediging. De onderzoekers telden tussen augustus 2024 en februari 2026 in totaal 144 dronewaarnemingen, waaronder in Nederland. 

Het rapport meldt dat er in november en december 2025 boven Nederlandse vliegbases negen drone-incidenten waren. In Duitsland waren het er 58, onder meer boven de basis Ramstein, de BASF-fabriek en een lng-terminal bij Hamburg. België meldde 25 incidenten, Denemarken zestien en ook andere Europese NAVO-landen maakten melding van drones. 

Op 21 november werden zo'n tien drones gezien boven Volkel. Vanaf de grond zette luchtmachtpersoneel wapens in tegen de drones, maar die werden waarschijnlijk niet uitgeschakeld. Er zijn geen brokstukken gevonden. Op de basis liggen waarschijnlijk Amerikaanse kernbommen van het type B61-12 opgeslagen. Het is ook de thuisbasis van een deel van de Nederlandse F-35-gevechtsvliegtuigen. 

Vanuit Russisch standpunt was de dronecampagne een succes, betogen de opstellers van het rapport, omdat die aan het licht bracht dat er geen eenheid van aanpak bestond tussen de verschillende NAVO-landen. Ze noemen het "de zichtbare kloof tussen militaire capaciteit en politieke wil om op te treden". 

Voor het rapport maakten de onderzoekers gebruik van openbare data, onder meer over de routes van verdachte schepen op de Noordzee en de locaties waar die zich bevonden toen de drones werden gezien. 

Bron: NU.nl 

Disclaimer: de rubriek Globaal betreft een verzameling van berichten uit interne en externe media. De berichten zijn niet altijd bedoeld als uiting of vertaling van defensiebeleid. 

Defensiekrant

Editie 26 2026