Coen Heil
Sergeant Sjoerd Hilckmann
Symposium brengt innovatie en praktijk samen
Het Defensie Simulatie Symposium (DSS) bracht onlangs de werelden van modellering en simulatie samen, een vakgebied dat in hoog tempo belangrijker wordt voor de krijgsmacht. Onder meer het Joint Informatievoorziening Commando (JIVC) was als organisator van het symposium en IT-bedrijf van Defensie prominent aanwezig. Ook andere afgevaardigden van het Commando Materieel en IT (COMMIT) gaven acte de présence.
In de Onderzeebootloods in Rotterdam klinkt onafgebroken geroezemoes van militairen, onderzoekers, IT-specialisten en vertegenwoordigers van kennisinstituten. Bezoekers schuiven aan bij presentaties, testen simulatoren of raken in gesprek bij een van de vele stands. Met het thema ‘Samen sterker in Modeling & Simulation’ draait het symposium niet alleen om technologie, maar vooral om samenwerking. Want hoe zorg je ervoor dat de krijgsmacht sneller, realistischer en op grotere schaal kan trainen in een tijd waarin dreigingen toenemen en de druk groeit op gereedheid?
Uitwisseling van kennis, ideeën en mogelijkheden
Mix van partijen
“Het is een evenement waar iedereen samenkomt op het simulatiegebied”, vertelt majoor Lesley van 7 Squadron, dat valt onder het Defensie Helikopter Commando (DHC). In Rotterdam is hij een van de sprekers. “Mensen wisselen kennis uit, delen ideeën en kijken wat de mogelijkheden zijn”, zegt hij lopend langs de stands.
Tijdens het symposium kregen de bezoekers presentaties, demonstraties en interactieve workshops voorgeschoteld.
De mix van partijen maakt het symposium bijzonder. Vertegenwoordigers van de landmacht, luchtmacht en marine ontmoeten hier collega’s van de politie, brandweer, TNO, MARIN, JIVC, COMMIT en andere organisaties. Volgens Lesley is juist dat samenkomen essentieel. “Wij hebben als Defensie veel te maken met verzuiling en eilandjes”, stelt hij. “Als mensen elkaar hier aanspreken en bevragen, dan is dat voor mij al een groot succes.” Dat netwerken gebeurt overal in de loods. Bij de ene stand worden simulatoren voor rijopleidingen gedemonstreerd, terwijl verderop een virtuele oefenomgeving draait voor gezamenlijke operaties. Zo verschijnen op grote schermen scenario’s met drones, cyberdreigingen en complexe besluitvorming.
Er waren naar schatting vijfhonderd aanwezigen, onder wie militairen, onderzoekers, IT-specialisten en vertegenwoordigers van kennisinstituten.
Kracht van simulatie
Volgens Lesley tonen die virtuele mogelijkheden ook precies de kracht van simulatie. “Het belang van simulatie is onder meer het naar een hoog niveau tillen van getraindheid, voordat je echt gaat oefenen”, legt hij uit. “Soms is het slimmer om procedures eerst te trainen in een simulator, zodat je efficiënter gebruikmaakt van de middelen die je hebt.” Daarnaast biedt simulatie volgens hem mogelijkheden die beperkt uitvoerbaar zijn in de fysieke wereld. “We hebben simpelweg niet de ruimte om alles grootschalig te oefenen”, verklaart hij. “Met simulatie kun je wel samen trainen in een virtuele wereld.”
Soms slimmer om eerst te trainen in een simulator
Simulatie als hulpmiddel
Majoor Arjan, innovatiemanager Simulatie bij Kennis, Innovatie, eXperimenten en Simulatie (KIXS), dat valt onder Directie Kennis & Innovatie van COMMIT, erkent de betekenis van Modeling & Simulation. Waar veel mensen vooral denken aan vliegsimulatoren of rijopleidingen, ziet hij simulatie als hulpmiddel voor operationele besluitvorming. “Met simulatie kun je inzicht krijgen in wat het effect gaat zijn van bepaalde operaties”, vertelt hij. “Een commandant kan bekijken: wat gebeurt er als een brug eruit ligt? Wat kan ik dan nog wel en niet?”
De majoors Lesley (links) en Arjan (rechts) behoorden tot de sprekers op het DSS.
Simulatie als klaslokaal van toekomst
Bij de stand van het Koninklijk Instituut voor de Marine (KIM) draait het niet alleen om technologie, maar ook om onderwijs. Innovatiemanager Job laat zien hoe simulatie en ‘wargaming’ worden ingezet om toekomstige marineofficieren beter voor te bereiden op hun taak. “Wij proberen efficiënt, effectief en robuust onderwijs voor de toekomst neer te zetten”, vertelt hij. “Het is mooi dat je een gadget hebt, maar we willen het ook daadwerkelijk in de praktijk kunnen brengen.”
Adelborsten worden met maritieme simulatiesoftware midden in operationele scenario’s geplaatst.
Deze marineofficieren in opleiding moeten beslissingen nemen alsof ze echt aan boord van een schip staan. “Je probeert allerlei vaardigheden samen te brengen”, aldus Job. “Van operationele keuzes tot logistiek en leiderschap.”
Het symposium levert daarbij direct nieuwe inspiratie op. “Je ziet hier initiatieven die locatie-onafhankelijk trainen kunnen ondersteunen”, vertelt hij. “Juist die connecties zijn ontzettend waardevol.”
Gamechanger voor Defensie
Verder is Arjan van mening dat simulatie een echte gamechanger wordt voor Defensie. Niet alleen voor training, maar ook voor de snelheid van handelen. “We doen nu soms bijna een week over een besluitvormingsproces om een bataljon in te zetten”, geeft hij als voorbeeld. “Ik weet zeker dat dat veel sneller kan als je processen automatiseert.” Binnen zijn eigen werk probeert hij militaire behoeften te vertalen naar technische oplossingen. “Ik weet waar militairen tijdens oefeningen en operaties tegenaan lopen”, legt hij uit. “En ik maak de digitale slag naar de technici.”
De innovatiemanager beoogt dat nieuwe middelen direct geschikt zijn voor simulatie en training. “Als ik een nieuwe drone koop, heb ik eigenlijk ook meteen het digitale model nodig”, zegt hij. “Die koppeling moet veel meer worden geïntegreerd.”
Behalve de aandacht voor onder meer virtual reality was er buiten vertier middels een demonstratie van de NH90-maritieme gevechtshelikopter.
Modeling & Simulation onmisbaar
Evenementen als het DSS helpen om juist die verbindingen te leggen. “Hier komt iedereen samen”, constateert Arjan. “Dan ontdek je waar raakvlakken zitten en hoe je elkaar kunt versterken.”
Er waren tal van spelelementen aanwezig in de Onderzeebootloods.
Ontdekken waar raakvlakken zitten en we elkaar kunnen versterken
Terwijl de bezoekers zich aan het einde van de middag verzamelen voor de afsluitende borrel, gaan de gesprekken onverminderd door. Visitekaartjes wisselen van eigenaar, demonstraties draaien nog volop en nieuwe ideeën ontstaan tussen de stands. Het DSS laat daarmee zien dat simulatie allang geen ondersteunend hulpmiddel meer is. Van opleiding en training tot operationele besluitvorming: Modeling & Simulation groeit uit tot een onmisbaar onderdeel van de krijgsmacht van morgen.
‘Een fantastische plek waar alles samenkomt’
Voor Evelien van TNO draait het DSS vooral om ontmoeting en kennisuitwisseling. Vanuit haar onderwijskundige achtergrond werkt zij aan projecten rond simulatie en opleiding. “Niet alleen maar ‘we willen simulatie, dus gaan we simulatie doen’”, zegt ze. “Maar juist kijken waarom en hoe je het toepast in onderwijs.”
In de Onderzeebootloods ziet ze hoe uiteenlopende organisaties elkaar weten te vinden. “Je merkt dat veel partijen eigenlijk met hetzelfde bezig zijn, zonder dat altijd van elkaar te weten”, valt haar op. “Hier spreek je elkaar en wissel je ideeën uit.”
Volgens Evelien schuilt daarin de grote kracht van het symposium. Militairen, onderzoekers en kennisinstituten ontmoeten elkaar laagdrempelig en ontdekken waar samenwerking mogelijk is. “Ik vind het echt fantastisch om al die partijen bij elkaar te zien”, zegt ze. “Het is een ideale netwerkgelegenheid waar nieuwe ideeën voor de toekomst ontstaan.”
Het evenement draaide onder meer om ontmoeting en kennisuitwisseling.
