In ‘t kort

In de gisteren verschenen Defensienota 2026 kiest Defensie voor een duidelijke koers: Nederland bouwt met urgentie aan een krijgsmacht die past bij de dreiging van vandaag en morgen. Die het gevecht langer kan volhouden en snel kan reageren op veranderingen in de wereld. Hiervoor is intensieve samenwerking met bondgenoten, samenleving en industrie nodig.  

Een belangrijk onderdeel van de plannen zijn drones en andere onbemenste systemen. Over vijf jaar moeten die meer dan de helft van de operationele effecten bereiken. Digitalisering, data en snelheid worden bepalend. Informatie moet sneller omgezet worden in optreden. Daarom worden sensoren, data, inlichtingen, cyber, ruimte en commandovoering veel sterker met elkaar verbonden. Zo kan Defensie sneller zien, besluiten en handelen. Het uitgangspunt is: onbemenst waar het kan, bemenst waar het moet.  

Voor een sterke Nederlandse krijgsmacht is samenwerking met kennisinstellingen en de defensie-industrie essentieel. Tien procent van het defensiebudget wordt oplopend uitgegeven aan innovatie. Om dit te realiseren, komt defensie met een eigen innovatie- en opschalingsautoriteit. “De traditionele relatie van klant met leverancier maakt plaats voor partnerschappen met kennisinstellingen en industrie. Vernieuwen kunnen we niet alleen: we hebben industrie nodig die durft op te schalen, investeerders die instappen en kennisinstellingen die kennis omzetten in gevechtskracht”, aldus staatssecretaris Derk Boswijk. 

Het kabinet kiest verder niet altijd voor de meest geavanceerde systeem met een lange levertijd. Wat snel beschikbaar is en effect heeft op het gevechtsveld, gaat voor. Ook het aantal mensen bij Defensie groeit. Richting 2030 werken er ruim honderdduizend mensen bij de krijgsmacht, onder wie veel reservisten.  

In de volgende editie van Materieelgezien lees je wat de Defensienota 2026 betekent voor het Commando Materieel en IT (COMMIT). 

Bron: Defensie.nl

COMMIT stond afgelopen week stil bij de veteranen die werkzaam zijn bij het defensieonderdeel. Tijdens een speciaal voor hen georganiseerde lunch draaide het om ontmoeting, erkenning en waardering.  

De informele bijeenkomst vond plaats in aanloop naar de Nederlandse Veteranendag, afgelopen zaterdag in Den Haag. Tijdens de COMMIT-veteranenlunch in Fort bij Vechten was bovendien ruimte om herinneringen op te halen en ervaringen uit te wisselen.  

De plaatsvervangend commandant van COMMIT, commodore Roelof Foppen, opende de bijeenkomst met een toespraak. “Veteranen, of zij nu nog actief militair zijn of inmiddels als burger werkzaam, vormen een unieke brug tussen de operationele praktijk en het werk dat we doen als COMMIT. Zij begrijpen als geen ander hoe belangrijk het is om volledig op je uitrusting te kunnen vertrouwen. Daarmee leveren zij een blijvende en waardevolle bijdrage aan de missie van COMMIT.” 

Bron: COMMIT

Nieuwe radarcapaciteit en de ontwikkeling daarvan. Daarin investeren Defensie en Thales Nederland samen. De aangewezen locatie hiervoor is die van Thales in Hengelo.  

De vraag naar nieuwe radarcapaciteiten en de ontwikkeling hiervan neemt steeds verder toe. Defensie heeft de radars nodig om in te spelen op de snel veranderende en toenemende dreigingen in de wereld. Niet alleen hier in Nederland, maar ook voor de EU en de NAVO. 

De strategische samenwerking die COMMIT en Thales afgelopen week sloten, draagt bij aan een verhoogde productie, ontwikkeling en leveringszekerheid van radarsystemen. Bondgenoten en Europese partners kunnen bovendien aansluiten bij bestaande Nederlandse contracten. Defensie bevordert hiermee ook de internationale materieelsamenwerking. 

Staatssecretaris Derk Boswijk: “Bij het opschalen van onze defensie, richten we ons op het beste materieel. Maar om bij te blijven kijken we ook naar samenwerkingen waarbij constante innovatie belangrijk is. Deze samenwerking met Thales is een mooi voorbeeld van beide elementen.”

Bron: Defensie.nl/COMMIT 

Tijdens CWIX 2026 (Coalition Warrior Interoperability eXploration, eXperimentation, eXamination, eXercise) stond het verbeteren van de interoperabiliteit van militaire IT-systemen en –processen centraal. Ook medewerkers van COMMIT waren present bij de NAVO-oefening in Polen.  

Collega's van de directie Kennis & Innovatie hadden binnen Nederland de leiding over de grootschalige oefening. Verder namen personen van het Joint Informatievoorziening Commando (JIVC), onderdeel van COMMIT, deel.  

Bij interoperabiliteit gaat het erom dat uiteenlopende IT- en communicatiesystemen binnen de NAVO zo goed als naadloos naast én met elkaar kunnen werken. Zowel tijdens oefeningen als missies. Omdat elk land eigen systemen en procedures heeft, zijn oefeningen als deze noodzakelijk. Bovendien worden systemen steeds complexer. Op locatie werden systemen aan elkaar gekoppeld en getest. Er was bovendien direct ruimte om tot verbeteringen te komen. 

Tijdens CWIX werd bijvoorbeeld getest hoe informatie van NAVO-bondgenoten snel en veilig gedeeld kon worden. Zo testte de afdeling COC2/I&V van het JIVC het uitwisselen van data over ‘Battle Space Objects’. Denk hierbij aan de locaties van vijandige entiteiten, zoals manschappen of tanks, maar ook gegevens over bijvoorbeeld een landverschuiving. 

Nederland bracht meer dan dertig zogenoemde ‘capabilities’ naar CWIX. Dit is een combinatie van systemen en menselijke processen van verschillende deelnemende landen die tot een gezamenlijk doel moeten leiden.  

Bron: COMMIT

Defensie gaat een langdurig partnerschap aan met de Amerikaanse firma L3Harris. Dit bedrijf is vanuit het programma ‘Foxtrot’ verantwoordelijk voor de levering van de nieuwe militaire radio’s. De eerste exemplaren hiervan zijn al uitgeleverd. Begin juni ondertekenden de partijen de strategisch partnerschapsovereenkomst. 

Het Foxtrot-programma voorziet tal van eenheden in de hele krijgsmacht van moderne communicatiemiddelen met de levering van de zogeheten combat net radio’s. Hierdoor worden de krijgsmachtdelen interoperabel met hetzelfde type radio’s. Deze zijn niet alleen beter beveiligd, maar ook geschikter om over grotere afstanden en in grotere netwerken met elkaar te communiceren. 

De leveringen krijgen nu een verdieping met het strategisch partnerschap. Dit geeft beide partijen de betrokkenheid om de Foxtrot-oplossing de komende tien tot vijftien jaar verder te ontwikkelen, zegt commandant COMMIT vice-admiraal Jan Willem Hartman. “Die ambitie delen we. We willen samen innovatie stimuleren, leveringsprocessen stroomlijnen en interfaces effectief beheren. En dat alles binnen een ecosysteem voor Foxtrot bestaande uit een netwerk van Defensie met meerdere gespecialiseerde bedrijven.” 

Door bedrijven, waaronder als eerste L3Harris, langdurig bij Foxtrot te betrekken, profiteert Defensie van een breed scala aan innovatieve oplossingen uit de defensiemarkt. Maar ook van snelle technologische doorbraken, wat de veerkracht tegen verstoringen vergroot. Zo wordt de hele keten sterker, flexibeler en is die beter in staat zich aan veranderende operationele omstandigheden aan te passen. 

De ondertekening past binnen de vorig jaar gepresenteerde Digitale Transformatie Strategie.  

Onlangs schreven we dit artikel (externe link, opent in een nieuw venster of tabblad) over de nieuwe communicatiemiddelen in de Fennek. 

Bron: COMMIT/Defensie.nl

COMMIT heeft vijf containertypes officieel overgedragen aan de Koninklijke Landmacht. Dat gebeurde op ceremoniële wijze. De overgedragen containers zijn inzetbaar als mobiele werkplaats, werkplaats opslagcontainer, medische behandelkamer, medische voorraadcontainer en transportcontainer.  

De nieuwe middelen, een paar duizend in totaal, komen uiteindelijk in acht uitvoeringen en vergroten de mobiliteit en inzetbaarheid van Defensie. Ze zijn geschikt om te vervoeren met de Scania Gryphus-truck en snel inzetbaar onder uiteenlopende operationele omstandigheden. Uiteindelijk gaan alle krijgsmachtdelen ermee werken, hoewel de landmacht de grootste afnemer is.  

De overige drie containervarianten worden nog geleverd door de leverancier, Marshall Land Systems.  

Bron: COMMIT 

Op het voormalige Marineterrein in Amsterdam is een nieuwe MINDBase-locatie geopend. Het is inmiddels het zesde innovatieve centrum waarmee de militaire organisatie tussen bedrijven, start-ups en kennisinstellingen opereert. Zo haakt Defensie aan bij vernieuwende ideeën. 

Deze nieuwe MINDBase vormt de toeganspoort voor bedrijven naar het nieuwe Defensie Innovatie Team Noord-Holland, dat deel is van een landelijk netwerk. Zo geeft Defensie invulling aan de noodzakelijke samenwerking met het bedrijfsleven. Om bedrijven optimaal te begeleiden werken MINDBases hierin nauw samen met innovatie-afdeling ODIN van de Defensiestaf. Deze brengt beleidskennis, waar de MINDBases uitblinken in praktijkervaring en praktijkkennis.  

Defensie zegde bij de opening ook een nieuwe investering toe vanuit het zogeheten Security Fund, voor het eerst aan een bedrijf in Noord-Holland. Dit fonds ondersteunt innovatieve bedrijven al in een vroeg stadium.  

MIND staat voor Military Innovation by Doing. Het is een afdeling van de directie Kennis & Innovatie van COMMIT. Delft, Eindhoven, Enschede, Geleen Campus en Groningen beschikken al over een MINDBase. 

Bron: COMMIT 

Defensie koopt nieuwe systemen voor Elektronische Oorlogvoering (EOV). Onderdeel van het project is de aanschaf van de Piranha 5. Deze nieuwe pantserwielvoertuigen dienen als platform voor de EOV-systemen. De nieuwe capaciteiten moeten over enkele jaren instromen bij 101 CEMA-bataljon van de landmacht.  

Met de middelen is het mogelijk om vijandelijk radioverkeer te storen, te neutraliseren of te misleiden. De aanschaf is nodig om de huidige EOV-capaciteit te moderniseren en naar een hoger niveau te brengen. Naast EOV zijn de systemen ook inzetbaar voor tactical cyber-operaties tegen vijandelijke communicatie- en informatiesystemen.  

Tijdens een luchtvaartbeurs in Berlijn werd onlangs het startschot gegeven voor het project. De hoofdaannemer van de opdracht is de Nederlandse tak van de Duitse firma Hensoldt. General Dynamics European Land Systems (GDELS) is de leverancier van de Piranha 5. Ook de Nederlandse Defensie-industrie moet een rol krijgen. Binnenkort volgt meer duidelijkheid over de spelers waar het om gaat.  

Omdat EOV een schaarse capaciteit is in Europa, wil Nederland de systemen kopen met andere Europese landen. Dit vergroot de Europese strategische autonomie en interoperabiliteit. Ook wordt de Europese defensiesector versterkt. 

In de volgende editie van Materieelgezien lees je meer over deze nieuwe EOV-systemen. 

Bron: Defensie.nl

Op Vliegbasis Leeuwarden arriveerde vorige maand een nieuwe F-35 voor het Commando Lucht- en Ruimtestrijdkrachten. Toestel AN-51 kwam rechtstreeks vanuit de fabriek van Leonardo Aeronautics. De volgende nieuwe jachtvliegtuigen van de Italiaanse leverancier komen weer binnen vanaf 2028.   

COMMIT is verantwoordelijk voor de verwerving van de F-35. In Nederland volgt bovendien nog een acceptatie- en certificatieproces. Daarbij wordt gecontroleerd of het toestel en de bijbehorende data voldoen aan de eisen voor veilig gebruik. Ook daar draagt COMMIT zorg voor. Na goedkeuring door de Militaire Luchtvaart Autoriteit (MLA) is het toestel uiteindelijk inzetbaar. Dit proces draagt gelijk bij aan verbeteringen in de assemblage van de toekomstige vliegtuigen. Een proces waar COMMIT eveneens toezicht op houdt.  

Met de levering van de AN-51 zijn in totaal 44 F-35’s geleverd door de Italiaanse leverancier. Het eerste toestel, de AN-09, arriveerde op 31 oktober 2019 in Friesland. 

Bron: COMMIT 

Nederland sluit zich aan bij de Organisation Conjointe de Coopération en matière d’Armement (OCCAR). Toetreding tot het samenwerkingsverband draagt bij aan het versterken van de Europese defensiesamenwerking, een belangrijke ambitie van dit kabinet. 

Defensie gaat bij de ontwikkeling en aanschaf van voertuigen, wapens, munitie en ander militair materieel vaker samen optrekken met andere Europese landen. Binnen OCCAR zijn dit België, Duitsland, Frankrijk, Italië, Spanje en het Verenigd Koninkrijk. 

Op dit moment beheert OCCAR 24 ontwikkelings- en investeringsprojecten. Een voorbeeld is het Boxer-pantservoertuig. Nederland, dat recent extra voertuigen bestelde, is al als samenwerkingspartner bij dit project betrokken. Ook voor het Multi-Role Tanker Transport toestel (Multinational MRTT-Unit van de NAVO in Eindhoven, waar ook Nederland aan deelneemt) heeft OCCAR in het verleden de verwerving gedaan. Een ander in het oog springend OCCAR-project is het A400M-transportvliegtuig.  

Het samenwerkingsverband doet het projectmanagement van de gemeenschappelijke projecten, wat leidt tot meer efficiëntie. Bovendien vergroot OCCAR de kansen op deelname van Nederlandse bedrijven aan internationale projecten, ook als Defensie daar zelf niet aan meedoet. 

OCCAR staat los van de EU en de NAVO. Voor de Nederlandse toetreding is nog wel goedkeuring van het parlement nodig. Afhankelijk daarvan kan Nederland naar verwachting later dit jaar formeel toetreden. 

Bron: Defensie.nl

Het voorzitterschap van het Transatlantic Quantum Community (TQC) binnen de NAVO is een jaar lang in handen van Nederland. Tijdens de jaarlijkse plenaire sessie van het TQC afgelopen maand droeg het VK het stokje over. De verantwoordelijkheid hiervoor is het handen van Defensie (COMMIT) en Buitenlandse Zaken.  

Met het voorzitterschap krijgt Nederland de kans zich te profileren als actieve en innovatieve NAVO-bondgenoot. Ook benadrukt het de Nederlandse inzet op nieuwe technologieën en sluit het aan bij de Nationale Technologie Strategie. 

Quantumtechnologie kan beslissend voordeel bieden in militair optreden. Denk aan ultra-gevoelige sensoren om onderzeeboten te detecteren en quantum computing rekenkracht. In andere sectoren, zoals de medische, kan quantumtechnologie in de toekomst eveneens tot doorbraken leiden. 

De TQC is onderdeel van de NAVO-quantumstrategie en richt zich op het verbinden van overheden met kennisinstellingen en de private sector. Het doel is om kennisuitwisseling te bevorderen, quantum inzet tussen bondgenoten beter af te stemmen en gezamenlijke innovatie te stimuleren. 

Bron: Defensie.nl

In het Militair Museum in Soesterberg kwamen onlangs zo’n tweehonderd medewerkers van COMMIT samen voor de allereerste CIO-marktplaats van het CIO-Office, onderdeel van Staf COMMIT. Daar kregen ze de gelegenheid om ideeën uit te wisselen, nieuwe inzichten op te doen en gezamenlijk vooruit te kijken naar de toekomst van data en IT binnen COMMIT. 

Het belang van data en informatietechnologie neemt steeds verder toe in het dagelijks functioneren van COMMIT. Zonder betrouwbare data kan de organisatie de krijgsmacht niet optimaal ondersteunen met materieel en IT. Daarom werkt het CIO-Office van COMMIT aan de verdere versterking van het informatiedomein en aan een toekomstbestendige informatievoorziening. 

Tijdens de CIO-marktplaats kwamen thema’s Ana bod als datagovernance, kunstmatige intelligentie, generatieve AI, privacy en digitale samenwerking. Via presentaties, gesprekken en interactieve sessies kregen deelnemers een actueel beeld van de kansen, uitdagingen en ontwikkelingen binnen het informatiedomein van COMMIT. 

Bron: COMMIT

Commandant COMMIT vice-admiraal Jan Willem Hartman ontving onlangs een Franse onderscheiding. Die kreeg hij voor zijn bijdrage aan de jarenlange samenwerking tussen Nederland en Frankrijk.  

De onderscheiding werd uitgereikt door generaal Gaël Diaz de Tuesta, de National Armaments Director van Frankrijk. Daarbij sprak hij zijn waardering uit voor de bilaterale samenwerking, het duidelijke leiderschap van de commandant en de band die de afgelopen jaren is opgebouwd. Met deze onderscheiding wordt de commandant benoemd tot Officier, de tweede graad binnen de Ordre national de la Légion d'honneur. Dit is de hoogste en meest prestigieuze Franse nationale orde van verdienste. 

Hartman zelf looft vooral de medewerkers. “De mensen binnen COMMIT vormen de sleutel tot het slagen van al onze opdrachten. Dank aan alle collega’s. Ik ben trots op hoe we samen de gevechtskracht van de krijgsmacht versterken.” 

Bron: COMMIT