Jopke Rozenberg-van Lisdonk
Foto: KLu
1
Nederlandse MQ-9 Reapers worden bewapend
Een Nederlandse MQ-9 Reaper vloog op 20 augustus voor het eerst met bewapening. Het ging daarbij om oefenmunitie. De vlucht was onderdeel van een opwerktraject voor operaties met munitie met explosieve lading. Het toestel is dan in staat de eigen troepen te beschermen met precisiebombardementen.
Bewapening geeft de Reaper een andere rol binnen de krijgsmacht. De MQ-9 is er dan niet alleen om data te verzamelen en over te dragen aan andere wapensystemen, het onbemenste toestel kan dan zelf ook ingezet worden met wapens. In alle gevallen beslissen militairen vanuit een grondstation over de inzet van het toestel en het eventuele wapengebruik. Wat dat betreft is de inzet van een bewapende MQ-9 niet anders dan die van een bemenste aanvalshelikopter of een gevechtsvliegtuig.
Na het opwerktraject met gebruik van oefenmunitie, volgen er trainingsvluchten met wapens met explosieve lading. Het oefengebied voor de Reapers ligt boven de Noordzee, net als bij de F-35. De onbemande vliegtuigen zullen na enige tijd ook bommen gooien op het militaire oefengebied de Cornfield Range op Vlieland.
Foto: sergeant-majoor Aaron Zwaal
2
Chinooks bestrijden grote natuurbranden in binnen- en buitenland
Het Defensie Helikopter Commando heeft allesbehalve een rustige zomer achter de rug. Chinooks kwamen meerdere keren in actie om natuurbranden in eigen land en België te blussen. Tijdens de zogeheten Fire Bucket Operations dropten de transporthelikopters miljoenen liters water boven de vuurhaarden. Daarvoor maakten de heli’s honderden vluchten met steeds zo’n 7.600 liter water per keer in de Bambi Bucket.
Na een druk voorjaar vlogen in de eerste week van augustus Chinooks uit naar een natuurbrand in Noord-Limburg, waar ze in totaal zo’n twee miljoen liter water losten boven natuurgebied De Rosmolen. Op 7 augustus hielp een Chinook bij het blussen van een duinbrand in Ouddorp.
Halverwege augustus riepen onze zuiderburen de hulp in van de Chinooks. Een groot deel van natuurgebied De Hoge Venen in de Belgische Ardennen stond in brand. Het terrein was moeilijk begaanbaar en dus was de inzet van deze helikopters meer dan gewenst. Tussen 17 en 21 augustus kwamen de Chinooks overdag in actie. Bij deze grootste natuurbrand in België ooit is uiteindelijk drieduizend hectare natuur verwoest.
Naast de Chinooks hielp ook het Mobile Air Operations Team (MAOT) steeds mee bij het bestrijden van de branden. Het MAOT coördineert de samenwerking tussen de helikopters en de brandweer op de grond, waardoor de inzetten veilig en effectief blijven.
Lees meer over de Fire Bucket Operations en de hele ondersteunende keten in een volgend nummer van De Vliegende Hollander.
Foto: Niels Hoogenboom
3
Eerste motortest voor eerste exemplaar nieuw PC-7-lesvliegtuig
Het eerste exemplaar van de acht bestelde PC-7 MKX-lesvliegtuigen onderging op 29 juli zijn eerste motortest. Dit maakte deel uit van en reeks grondtests. Het markeert een belangrijke stap in de fasen van productie naar vlucht. Het KLu-toestel met staartnummer L-001 is inmiddels volledig afgebouwd en maakt binnenkort zijn eerste vlucht.
Liefhebbers bekeken de videobeelden van deze zogenoemde ‘engine run’ al op sociale media, waar de vliegtuigbouwer trots deze mijlpaal presenteert. De tests vonden plaats in de fabriek van Pilatus op het vliegveld Buochs in Zwitserland. Naar verwachting volgen de L-002 en L-003 snel. De nieuwe toestellen worden medio 2027 in Nederland verwacht.
De komst van de PC-7 MKX maakt onderdeel uit van het project Vervanging Initiële Vliegeropleidingscapaciteit (VIVOC). Hierbij gaat het niet alleen om een nieuw lesvliegtuig, maar vooral om de vernieuwing van de manier waarop vliegers worden opgeleid. De nieuwe opleiding maakt gebruik van een geïntegreerde leeromgeving waarin het lesvliegtuig, simulatoren, virtual reality en digitale leermiddelen samenkomen. Hiermee wordt de opleiding beter afgestemd op de ontwikkeling van individuele leerlingen en de eisen van moderne vervolgopleidingen.
Foto: KLu
4
100.000 sorties voor huidige PC-7-vloot
Niet alleen de nieuwe generatie Nederlandse PC-7’s bereikte onlangs een bijzondere mijlpaal, ook voor de huidige vloot ging de vlag uit bij 131 Elementaire Militaire Vlieger Opleiding (EMVO) Squadron. Eind juli vierde het personeel de mijlpaal van 100.000 sorties. Een prestatie die het resultaat is van bijna veertig jaar opleiden, samenwerken en veilig vliegen.
Vrijwel alle actieve vliegers binnen het Commando Lucht- en Ruimtestrijdkrachten (CLRS) en een aanzienlijk aantal binnen het Commando Zeestrijdkrachten (CZSK) begonnen hun vliegercarrière op de PC-7. Het toestel is sinds 1989 in dienst vanaf Vliegbasis Woensdrecht. De goede samenwerking tussen Pilatus, het Commando Materieel en IT, het voormalig Logistiek Centrum Woensdrecht*, de afdeling Program Management en 131 Squadron maakten de vele les- en trainingsvluchten mogelijk. Samen zorgden zij ervoor dat de vloot nog altijd actief is, veilig opereert en bijdraagt aan het opleiden van nieuwe vliegers voor het CLRS en CZSK.
* Het Logistiek Centrum Woensdrecht (LCW) bestaat niet meer sinds de oprichting van het Air Support Command. Het LCW is sindsdien opgesplitst in Air Depot (onderhoud, logistiek) en Program Management (instandhouding).
Foto: Saab
5
Opvolger AWACS bekend
Nederland heeft met tien NAVO-partners een vervanger gevonden voor de verouderde AWACS-radarobservatievliegtuigen. De elf landen kopen tien Canadese Bombardier Global 6500’s waarop het GlobalEye-systeem van het Zweedse Saab wordt gemonteerd. Dat is op 7 juli bekendgemaakt tijdens de NAVO-top in het Turkse Ankara.
Naast Nederland gaat het om België, Canada, Denemarken, Duitsland, Letland, Litouwen, Luxemburg, Noorwegen, Roemenië en Zweden. De partners maken voor de bewaking van het Europese luchtruim nu nog gebruik van de Boeing E-3A. Dit toestel mag vanaf 2035 niet langer vliegen. Het plan is dat de nieuwe toestellen tegen die tijd operationeel zijn vanaf de Duitse vliegbasis Geilenkirchen.
De nieuwe vliegtuigen maken aanzienlijk minder geluid. Onder meer daarom staat het Nederlandse kabinet achter deze keuze. Defensie heeft namelijk met de gemeenten Brunssum en Beekdaelen meerdere afspraken gemaakt die de leefbaarheid in het gebied rond de vliegbasis moeten verbeteren. De aanschaf van stillere toestellen is er daar een van.
Foto: KLM
6
KLM en Defensie werken op meerdere vlakken samen
Zes KLM-piloten gaan als reservist aan de slag op de F-35. Daarnaast zal vanaf september één KLM-vlieger gedetacheerd worden in Texas, waar hij de komende vier jaar gevechtsvliegers gaat opleiden. De inzet maakt deel uit van het convenant dat KLM en Defensie vorig jaar sloten.
De piloten krijgen de ruimte om hun kennis en ervaring in te zetten als reservist, terwijl zij tegelijkertijd actief blijven binnen de civiele luchtvaart. Door deze samenwerking blijft waardevolle vliegexpertise behouden voor Nederland en wordt de verbinding tussen de civiele en militaire luchtvaart verder versterkt.
Eerder werd bekend gemaakt dat zeven KLM-monteurs vanaf september een training gaan volgen bij de Koninklijke Luchtmacht. Daarmee wordt onderzocht hoe technisch personeel uit de burgerluchtvaart in noodsituaties kan bijdragen aan militaire inzet.
Ook werken Defensie en KLM Engineering & Maintenance samen binnen het zogenoemde project ‘HYPERION’. Daarbij zoeken de partijen naar oplossingen om vliegtuigonderhoud efficiënter en duurzamer te maken. Dit gebeurt door verdere digitalisering en data gedreven onderhoud.
Verder onderzoeken KLM en Defensie de mogelijkheden om samen te werken op het gebied van alternatieve luchtvaartbrandstoffen: SAF (Sustainable Aviation Fuel). Daarbij kijken de organisaties specifiek naar de ontwikkeling en toepassing van e-SAF (Electro-Sustainable Aviation Fuel), een belangrijke technologie voor het verder verduurzamen van de luchtvaart én het versterken van de strategische energie-onafhankelijkheid van Nederland en Europa.
Foto militairen in Chinook door sergeant-majoor Cristian Schrik, overige foto’s door DutchGP
7
Militaire groeten vanuit de lucht
De luchtmacht bracht deze zomer met een fly by een militaire groet aan onder andere raceliefhebbers en festivalgangers. Het symbolische gebaar draaide bij de Formule 1 op Zandvoort vooral om het tonen van verbondenheid, nationale trots, de vrijheid en veiligheid die Defensie beschermt en het markeren van een bijzonder moment. Bij muziek- en motorcrossfestijn de Zwarte Cross wilde Defensie vooral haar zichtbaarheid vergroten onder het publiek met een technische achtergrond.
Het was voorlopig de laatste Dutch Grand Prix op Zandvoort. Op 23 augustus – de derde en tevens laatste dag – mocht de luchtmacht dit bijzondere moment in de Nederlandse sportgeschiedenis markeren met een militaire groet vanuit de lucht én op de grond.
Kort voor de start van de race vloog een Chinook met een Nederlandse vlag van circa dertien bij twintig meter over het Circuit Zandvoort, gevolgd door vijf F-35’s. Daarnaast verzorgde het Orkest Koninklijke Luchtmacht een optreden, samen met Davina Michelle die het Wilhelmus zong. Op het circuit droeg de draagploeg van de Koninklijke Luchtmacht een kleinere versie van de Nederlandse vlag.
Ook festivalgangers van de Zwarte Cross in Lichtenvoorde kregen een militaire groet vanuit de lucht. Op 16 juli, de eerste dag van het vierdaagse festival, vlogen twee F-35’s over. Op de tweede dag sprongen parachutisten vanuit een C-130 Hercules op het festivalterrein waar ook twee Chinooks landden. De acties gebeurden in samenwerking met de organisatie. Behalve dat militairen hiermee mogelijkheden kregen om extra te oefenen, zoals landen op een onbekende locatie, was het een goede gelegenheid voor Defensie zich te presenteren aan een breed publiek. Veel bezoekers hebben een technische achtergrond, een vakgebied waarvoor Defensie juist mensen zoekt.
Foto: NIMH
8
Nieuwe wandelapp brengt verhalen uit de Tweede Wereldoorlog tot leven
Wie geschiedenis liever beleeft dan alleen leest, kan vanaf nu op pad met de nieuwe app ‘Oorlog te voet’. De gratis applicatie biedt zogeheten podwalks: een podcastachtige audiotour die je tijdens een wandeling meeneemt naar en uitleg geeft over plekken waar de Tweede Wereldoorlog zich afspeelde.
Tijdens de circa vijf kilometer lange wandelingen wordt verteld wat er meer dan tachtig jaar geleden gebeurde. Dit terwijl de luisteraar via GPS door dezelfde straten, over dezelfde dijken of langs dezelfde verdedigingslinies loopt. De eerste routes staan in het teken van de meidagen van 1940, toen Nederland zich verzette tegen de Duitse inval. Wandelingen zijn onder meer beschikbaar in Dordrecht, Middelburg, Den Haag en op de Grebbeberg. Dit najaar wordt 'Oorlog te voet' uitgebreid met nieuwe wandelingen die in het teken staan van de bevrijding van Nederland.
De app is ontwikkeld door het Nederlands Instituut voor Militaire Historie (NIMH) met steun van het DOSCO Ontwikkelfonds. De applicatie is te downloaden via de Apple Store en Google Play Store.
Tweede foto: sergeant-majoor Barend Westerveld
9
Luchtmacht aanwezig bij viering 250 jaar Amerikaanse onafhankelijkheid
Dit jaar werd Onafhankelijkheidsdag groots gevierd in de Verenigde Staten. Op 4 juli was het 250 jaar geleden dat de Amerikaanse Onafhankelijkheidsverklaring werd aangenomen. Samen met de Nederlandse marine nam de luchtmacht deel aan de viering in New York. Daarmee stond Defensie stil bij de historische en militaire banden tussen Nederland en de Verenigde Staten.
Vier Nederlandse F-35’s vlogen mee tijdens een grote luchtshow met ruim tweehonderd internationale vliegtuigen en helikopters. De marine was vertegenwoordigd met Zr.Ms. Van Amstel en Zr.Ms. Den Helder, die namens Nederland en als onderdeel van de Standing NATO Maritime Group 1 deelnamen. Bovendien waren zowel Commandant Lucht- en Ruimtestrijdkrachten luitenant-generaal André Steur en Commandant Zeestrijdkrachten viceadmiraal Harold Liebregs als vertegenwoordigers van Defensie aanwezig. Ze woonden verschillende officiële bijeenkomsten bij.
Nederland en de Verenigde Staten werken al decennialang nauw samen. Dat doen de naties onder meer binnen de NAVO, bij internationale missies, de opleiding van Nederlandse vliegers in Fort Hood (Texas) en Rucker (Alabama) en Luke Air Force Base (Arizona), handel en op het gebied van technologische innovatie.