Adapt or die

Defensie start het ene na het andere innovatieproject. Het Commando Landstrijdkrachten heeft er zelfs een speciale sectie voor: de afdeling Innovatie. In deze rubriek belicht Landmacht bijzondere projecten en programma’s. Ditmaal: Technology Development & Operations. Een werkwijze waarin operatie, technologie en ontwikkeling direct met elkaar verbonden zijn, zodat systemen continu worden aangepast aan de eisen van het moderne gevecht.   

Het tempo van dit gevecht ligt hoger dan ooit. “Waar we vroeger systemen jarenlang gebruikten en af en toe een update deden, werkt dat nu niet meer”, zegt luitenant-kolonel Roeland, hoofd bureau Techniek & Innovatie binnen de Task Force Drones. “De dreiging verandert zo snel dat je systemen soms binnen 6 weken niet meer effectief zijn.” 

Die realiteit vraagt om een fundamenteel andere manier van werken. Waar onderhoud voorheen gericht was op herstellen, ligt de nadruk nu op continu verbeteren. “Door de constante veranderingen op het gevechtsveld ontwikkelen we systemen voortdurend door, in plaats van ze na gebruik terug te brengen naar hun oorspronkelijke staat.” 

Max ziet dat verschil ook duidelijk terug in de praktijk. “We zijn echt stappen aan het zetten”, zegt hij. “We zijn van kleinschalige experimenten naar een organisatie gegaan waarin we gelaagd kunnen opereren en systemen op elkaar afstemmen.” Binnen de keten komen verschillende informatiestromen samen. Ervaringen uit het veld vormen de basis en worden vertaald naar technische inzichten die direct bruikbaar zijn. “Je hebt meerdere lijnen die samenkomen”, legt Roeland uit. “Wat gebeurt er in het veld en wat zien we technisch? Die informatie moet je bij elkaar brengen om gericht te kunnen aanpassen.” 

Inlichtingen over de tegenstander lopen via een aparte keten. Op brigadeniveau worden die, waar mogelijk, gecombineerd met operationele en technische informatie. Vanwege de rubricering wordt die informatie niet direct gedeeld met partijen buiten Defensie, maar wel vertaald naar technische aanpassingen die bruikbaar zijn in het ontwikkelproces. “Zo worden inzichten uit het veld omgezet in concrete verbeteringen, die via de keten richting ontwikkelaars en industrie gaan. Op die manier ontstaat een continue cyclus van leren en aanpassen. Die combinatie van informatie vormt de basis voor hoe militairen het gevecht steeds meer data-gedreven voeren.” 

De inzet van drones draait allang niet meer alleen om het platform. De echte kracht zit in informatie. “We voeren het gevecht steeds meer met data”, zegt Roeland. “Sensoren leveren continu informatie, en hoe sneller je die verwerkt, hoe sneller je kunt handelen.” Hardware defined, software driven.  

Een van de meest zichtbare veranderingen is hoe eenheden omgaan met hun middelen. “Als je drones in onderdelen meeneemt, verklein je de logistieke footprint, omdat je meer systemen kunt meenemen”, zegt Roeland. “Daarnaast kun je met dezelfde modules en reservedelen verschillende configuraties samenstellen en bruikbare onderdelen onderling uitwisselen. In de praktijk betekent dat meer vrijheid, maar ook meer verantwoordelijkheid.” “Je moet steeds meer zelf kunnen”, vult Max aan. “Van eenvoudige reparaties tot het aanpassen van systemen. Dat vraagt andere kennis en een andere manier van werken.” 

Een extra uitdaging is dat niet alles goed te trainen is in oefenomstandigheden. “We weten dat systemen snel aangepast moeten worden”, zegt Max. “Maar als je niet daadwerkelijk wordt verstoord, is het lastig om dat realistisch te oefenen.” Toch werkt de landmacht daar actief aan, onder meer tijdens oefeningen zoals Fighting Lion, waar militairen de volledige TechDevOps-keten voor het eerst gaan testen.  

De urgentie van TechDevOps wordt vooral duidelijk als gekeken wordt naar de rol van drones in het huidige gevecht. “Als wij niet diep in vijandelijk gebied effect kunnen sorteren, dan beperken we onze eigen bewegingsvrijheid”, zegt Max. Het doel is daarom om zo vroeg mogelijk in te grijpen. “Je wilt het systeem van de vijand aanpakken voordat ze hun drones überhaupt kunnen inzetten”, legt hij uit. “Dus hun productie, communicatie en operators.” 

De grootste verandering zit in mindset. “Het klassieke staal-op-staal gevecht is niet meer leidend”, aldus Max. “Dit is het gevecht van een netwerk van bemande en onbemande systemen.” Dat vraagt om nieuwe discipline in het veld. Het gebruik van een drone brengt ook risico’s met zich mee. “Als jij een drone inzet met maximaal zendvermogen, kan de vijand jou lokaliseren”, legt hij uit. “Dus je moet nadenken: 'waar zet ik mijn antenne neer en hoe gebruik je je middelen?' Die manier van denken moet breed landen binnen de landmacht.” 

De kern van TechDevOps is leren en aanpassen, continu. Adapt or die. “Blijf met problemen en ideeën komen”, zegt Max. “Juist vanuit de eenheden in het veld. Zorg dat die informatie in de keten terechtkomt, zodat we er iets mee kunnen doen.”