Coen Heil
Hans Roggen
Prometheus: Hoe DK&I schakelt in crisistijd
Terwijl duizenden militairen in Duitsland deelnemen aan Fighter Lion, draait halverwege juni op de Bernardkazerne in Amersfoort een minstens zo belangrijke oefening: Prometheus. Tijdens de deeloefening test de Directie Kennis & Innovatie (DK&I) van het Commando Materieel en IT (COMMIT) hoe zij in een crisis- of oorlogssituatie innovatievraagstukken uit het veld razendsnel kan oppakken en omzetten in oplossingen. Een concept dat vorig jaar voor het eerst werd beproefd tijdens oefening Bastion Lion. Ditmaal werkt vrijwel de hele directie mee.
Van probleem naar oplossing
Vanuit DK&I zijn twee Flexible Innovation Teams (FIT-teams) actief bij de eenheden in Duitsland. Zij hebben de opdracht meegekregen om de achterliggende problemen te signaleren waar militairen in de praktijk tegenaan lopen. Dat kan gaan om nieuwe dreigingen, tekortkomingen in bestaande middelen of ideeën voor verbeteringen. Die informatie wordt doorgestuurd naar Amersfoort.
Tijdens deeloefening Prometheus wordt in alle centra driftig gewerkt.
Daar komt alles samen. Een triagecel beoordeelt welke meldingen prioriteit hebben en welke expertise nodig is om tot een oplossing te komen. Binnen het speciaal ingerichte commandocentrum werken medewerkers vanuit verschillende disciplines samen aan hetzelfde doel: het innovatieproces zo snel mogelijk laten verlopen.
Volgens kolonel Patrick is juist dat de kern van de oefening. "We testen de oorlogsorganisatie”, benadrukt het hoofd van de afdeling Kennis, Innovatie, eXperimenten en Simulatie (KIXS), die het concept bedacht en inrichtte. “En als blijkt dat er mensen bij moeten, of andere kennis, dan passen we dat aan.” De oefening laat zien hoe een organisatie die normaliter naar afdelingen is ingericht, in crisistijd efficiënter werkt. Niet de organisatieonderdelen staan centraal, maar de innovatievraag zelf.
Tijdens Prometheus gaat het erom dat het innovatieproces zo snel mogelijk verloopt.
Ogen en oren in het veld
De FIT-teams vormen daarbij de verbinding tussen operatie en innovatie. Zij spreken met militairen op locatie, stemmen af met het Operationeel Commando (OPCO) en zorgen ervoor dat kennis uit het veld direct terechtkomt bij de juiste specialisten.
"De FIT-teams zijn eigenlijk de ogen en oren in het veld”, licht de kolonel toe. “Ze fungeren als vooruitgeschoven post, zodat we in Nederland razendsnel kunnen komen met een passende oplossing, samen met onze partners.” Een aanpak die geïnspireerd is op lessen uit Oekraïne, waar innovaties soms binnen zeer korte tijd worden aangepast aan veranderende omstandigheden op het slagveld.
Kolonel Patrick is de bedenker van het concept.
FIT-teams
Terwijl in Amersfoort de processen worden getest, verzamelen de FIT-teams in Duitsland informatie uit het veld. Luitenant ter zee der 1e klasse van de Logistieke Dienst Freek maakt deel uit van een van beide teams.
Gedurende een week spreekt zijn team met verschillende eenheden. Dat levert meer dan zestig innovatiebehoeften op, die ook worden gecheckt bij CLAS Innovatie. Veel daarvan hebben betrekking op nieuwe vormen van optreden met drones, detectie van dreigingen en verbeteringen in de ondersteuning van eenheden.
De samenwerking tussen medewerkers van DK&I verloopt uitstekend volgens Freek. Ook de contacten met de eenheden zijn positief. "Ik vind het een goede manier van opereren”, steekt hij van wal. “En ik denk dat je zo’n concept in de toekomst nog beter kunt borgen en dat die methode iets gaat opleveren. Dan heb je natuurlijk een heel vlot en fijn vooruitgeschoven concept."
De FIT-teams in Duitsland verzamelen innovatiebehoeften uit het veld. (Eigen foto van het FIT-team)
Vertrouwen door te oefenen
Voor veel medewerkers van DK&I is een oorlogsscenario geen dagelijkse realiteit. Juist daarom vindt Leider der oefening (LDO) majoor David het belangrijk om een oefening te organiseren. David is verantwoordelijk voor de planning en uitvoering van Prometheus en het leiden van het oefenteam. "Ik zie echt wel dat we met z’n allen een stijgende groeicurve aan het belopen zijn”, meent hij. "De processen lijken aardig te werken. Natuurlijk hebben we verbeterpunten, maar mensen doen écht mee. Dus ik ben hartstikke tevreden."
Tijdens de oefening worden voortdurend kleine verbeteringen doorgevoerd. Formulieren worden aangepast, werkstromen verlegd en knelpunten opgelost. Zo groeit de organisatie stap voor stap naar een werkwijze die ook standhoudt onder hoge druk.
Volgens Patrick draait de oefening overigens niet alleen om processen, maar vooral om vertrouwen. "Het geeft vertrouwen in het proces, in elkaar en in het eigen kunnen. Dat geeft vertrouwen en rust als het ooit spannend wordt”, onderstreept hij.
In Amersfoort vindt triage plaats op alle binnengekomen bevindingen.
Dubbelrol
Behalve zijn rol als LDO vervult David doorgaans meerdere taken. Zo is hij vanuit zijn functie als innovatiemanager binnen DK&I, liaison officier (LNO) voor het ruimtedomein. DK&I beschikt over liaison officieren voor alle domeinen en operationele commando’s.
Zijn positie is bijzonder, aangezien hij als burger werkt bij MIND (Military INnovation by Doing), onderdeel van DK&I. Daarnaast is hij reservist bij de afdeling Luchtvaartsystemen van COMMIT. Vanuit die dubbele rol verbindt David beide werelden.
Majoor David vervult een dubbelrol bij Defensie.
Klaar voordat het nodig is
Prometheus laat zien hoe COMMIT invulling geeft aan hoofdtaak 1: het beschermen van het eigen grondgebied en dat van bondgenoten. Niet door af te wachten totdat een crisis zich aandient, maar door processen, mensen en samenwerkingsverbanden nu al te testen. "Maak haast als je tijd hebt, dan heb je tijd als je haast hebt”, vat de kolonel het doel van de oefening samen.
Met deze deeloefening van Fighter Lion geeft COMMIT invulling aan hoofdtaak 1.
Meer lezen over Fighter Lion? Op pagina 5 vind je een verhaal over de bijdrage die het Joint Informatievoorziening Commando (JIVC) van COMMIT levert.