‘Het is een sneltrein vol spaghetti’
kapitein Riemer Witteveen
sergeant-majoor Maartje Roos
Wisseling van de wacht voor de Luchtmachtadjudant
Op 11 februari gaf Luchtmachtadjudant Terry Venhovens het stokje, het functiekoord en het gouden luchtmachtembleem over aan adjudant Johan de Rooij. Enkele dagen voor de overdracht sluiten ze hun ‘HOTO’ af met een dubbelinterview met de Vliegende Hollander.
Het kantoor van vertrekkend Luchtmachtadjudant Terry Venhovens is zo goed als leeg. Nog een paar dagen en het is zijn kantoor niet meer. Het bureau is leeg, de vitrinekast, de vensterbanken, en op een portret van de koning na, zijn ook de muren leeg. Aantredend Luchtmachtadjudant Johan de Rooij heeft al wat spullen naar het kantoor verhuisd, maar pakt ze nog niet uit. Nog wat onwennig kijkt hij om zich heen. “Ik vind dat nog niet gepast. Pas als ik de functie heb, ga ik het inrichten.”
Drie jaar geleden zat Venhovens op dezelfde stoel als De Rooij, klaar voor drie jaar Luchtmachtadjudant. “Drie jaar alweer”, verzucht hij. “Maar ik ben er nog hoor! Ik blijf in hetzelfde team zitten en we zitten straks wekelijks bij elkaar. Ik weet waar de eieren gekocht worden. Die luxe had ik zelf niet. Maar als ik me ergens niet mee moet bemoeien, dan moet Johan dat vooral zeggen.” De Rooij knikt tevreden.
De nieuwe Luchtmachtadjudant De Rooij vindt het een hele eer deze rol te mogen vervullen.
Terry Venhovens (55), achtste Luchtmachtadjudant
- Thuisfront: vrouw, zoon en dochter
- Woonplaats: Nijmegen
- Buiten werktijd: “Ik vis heel graag. Ik heb de behoefte om één keer in de week, vier uur lang met mijn hengel bezig te zijn in plaats van alle mensen om me heen. Zaterdagochtend ga ik vissen.”
- Favoriete eigenschap van zichzelf: impulsiviteit
- Mooiste aspect van de luchtmacht: familie
‘Je wereld staat even stil, in positieve zin’ – De Rooij
Kers op de taart
Met bewondering kijkt De Rooij al enige jaren naar de functie. De Rooij: “Dit is een mooie kers op de taart van een defensiecarrière. Je wordt gevraagd voor deze functie en dat is een hele eer. Het betekent dat je dingen hebt gedaan in je carrière, waardoor je opvalt.” Eind november belt voorzitter van de Commissie Functietoewijzing De Rooij op met goed nieuws. Twee weken later zit De Rooij op gesprek bij C-LRS André Steur. “Dan staat je wereld even stil, in positieve zin.”
Venhovens kent De Rooij al lang en weet van zijn enthousiasme over de functie. “Toen ik stafadjudant Air Combat Command was en hij Hoofd Squadron Stafbureau van 322 Squadron, zei hij al tegen mij dat hij wel Luchtadjudant zou willen worden. Dat was dus nog voor zijn tijd als stafadjudant.”
Oud Luchtmachtadjudant Terry Venhovens: “We moeten operationeel blijven. Uiteindelijk draait het erom dat we air- en spacepower leveren.”
Empathie als leidraad
De twee hebben behoorlijk verschillende karakters. Venhovens: “Ik ben van nature heel impulsief, De Rooij niet.” Op zijn beurt vult De Rooij aan: “Hij praat wat meer, ik wat minder. Dat is allebei goed en dat is het mooie.”
Over een overkoepelende kwaliteit tussen beide heren hoeft Venhovens niet lang na te denken. "Empathie", noemt hij zonder te twijfelen. “Ik denk dat dat bij deze functie hoort. Wat speelt er op de werkvloer, wat verwachten ze van mij. Dát is belangrijk.” Volgens De Rooij sluit dat mooi aan bij wat Venhovens de afgelopen jaren heeft bereikt. “Waar hij echt in uitgeblonken heeft, is het dichter bij elkaar brengen van het hele onderofficierenteam.”
Luchtmachtadjudanten Terry Venhovens en zijn opvolger Johan de Rooij in gesprek in het kantoor in Breda.
Johan De Rooij (52), negende Luchtmachtadjudant
- Thuisfront: vrouw, één zoon (militair bij de luchtmacht)
- Woonplaats: Huizen
- Buiten werktijd: “Ik mag graag lopen. Gewoon met mijn koptelefoon en rugzak op heerlijk langs het kanaal. De ene keer klinkt er Radio 538, de andere keer Brennan Heart. Gewoon lekker in mezelf.”
- Favoriete eigenschap van zichzelf: georganiseerd (“Al denkt mijn vrouw daar anders over”)
- Mooiste aspect van de luchtmacht: familie
Enthousiast houden
Volgens De Rooij liggen zijn eigen uitdagingen voor een groot deel bij de groei van Defensie; het opleiden en begeleiden. “Het is natuurlijk goed dat we groeien, maar we moeten ook nadenken hoe we de mensen gaan opvangen als ze klaar zijn met de opleiding. We moeten ze enthousiast houden in aanloop naar de vaktechnische opleiding, waarop ze soms maanden moeten wachten.”
Venhovens plaatst een kanttekening: “Het opleiden is heel belangrijk, maar anderzijds moeten we ook nog steeds operationeel blijven. Met een jonger wordende organisatie met minder kennis en ervaring, is dat moeilijk te combineren. Uiteindelijk draait het erom dat we air- en spacepower leveren.” Waarmee Venhovens is begonnen, daarop kan Van Rooij goed verder bouwen: “Het voorwerk is gedaan, nu moet ik het oppakken, het zelf gaan ondervinden, horen en voelen.”
De Rooij: ‘De juiste vragen stellen kan ik niet door achter het bureau te zitten; ik moet het land in’
Sneltrein vol spaghetti
Alles kunnen verbeteren is onmogelijk, dat weet De Rooij ook. “Ik heb niet de illusie dat je als Luchtmachtadjudant de oplossing in pacht hebt. Ik hebt straks gelukkig een team om me heen van stafadjudanten, squadronadjudanten en squadronsergeant-majoors. Als ik de juiste vragen stel, gaan zij mij voeden met informatie en weet ik wat de werkvloer nodig heeft. Die informatie moet ik op mijn beurt naar boven vertalen. Dat kan ik niet door achter het bureau te zitten; ik moet het land in. En tsjah, soms is er geen oplossing voor een probleem, maar díe kennis is al winst. Je moet ook kunnen zeggen: ‘Dit is het. Niet meer en niet minder’. Dat doet misschien pijn, maar ook zonder oplossing hebben we elkaar gehoord en kunnen we toch voorwaarts.
Ook de tijdsdruk op de functie maakt het uitdagend, weet Venhovens. “De functie is als een sneltrein vol spaghetti. Die drie jaar gaan net als alle ontwikkelingen binnen Defensie zo ongelooflijk snel. En die spaghetti, dat zijn alle processen die door elkaar lopen en waarbij het soms lastig te bepalen is wat de prioriteit heeft, want álles is belangrijk. Dat maakt het heel complex.”
Wat is de Luchtmachtadjudant?
De Luchtmachtadjudant is de hoogste onderofficier van de luchtmacht en vormt de schakel tussen alle onderofficieren, korporaals en manschappen en de Commandant Lucht- en Ruimtestrijdkrachten. De functie bestaat sinds 1998. Als onderofficier staat de Luchtmachtadjudant met beide voeten op de werkvloer. Hij (of zij) weet wat er speelt, kan problemen en vraagstukken goed vertalen naar een hoger dek en tevens de C-LRS van advies voorzien.
De stafadjudanten, squadronadjudanten en squadronsergeant-majoors vormen de belangrijkste voelsprieten voor de Luchtmachtadjudant. Maar die is zelf ook veel op pad om verhaal te halen, een luisterend oor te bieden en te zorgen dat onderofficieren zich gehoord voelen.
De Rooij: ‘Ik ben gelukkig met alle vooruitgang die we kunnen boeken’
Geslaagd
Over drie jaar zit het er ook voor De Rooij op. Wanneer is zijn periode als Luchtmachtadjudant geslaagd? "Ik ben gelukkig met alle vooruitgang die we kunnen boeken. Het zijn misschien geen grote, maar zeker wel kleine stappen. En als ik straks met een tevreden lach terugkijk op mijn drie jaar als Luchtmachtadjudant, dan is het voor mij geslaagd. En die tevreden lach zie ik nu ook al bij mijn voorganger.”
“Heb ik die lach?” vraagt Venhovens lachend? “Zeker, antwoordt De Rooij resoluut.”
Meer zien van de functieoverdracht op 11 februari bij het Air Support Command op Vliegbasis Woensdrecht? Bekijk dan onderstaande fotocarrousel. Wil je de foto's groot zien, klik er dan een aan. Foto’s: sergeant Jasper Verolme.
