Onzichtbaar, maar onmisbaar
André Twigt
sergeant-majoor Mike de Graaf
990 Squadron breit logistieke alarmoefening in vijf dagen rond
Luitenant ter zee 1 Floris Lap beweert dat zonder de goede zorgen van het Maritieme Combat Service Support Squadron 990 de vloot NH90’s snel is uitgevlogen. De commandant doelt hiermee vooral op de anonimiteit, waarin zijn medewerkers hun werk doen. Recent toonde de eenheid haar stille kracht. Tijdens een alert exercise op thuisbasis Maritiem Vliegkamp De Kooy slaagde 990 erin ruim binnen de NAVO-norm de boordpakketten voor de maritieme gevechtshelikopters van Zr.Ms. Evertsen gereed te maken.
Op het embleem van 990 Squadron staat een feniks met gespreide vleugels, die aan de onderzijde is bedekt door rode vlammen. Deze voorstelling verwijst naar de wederopbouw van MVK De Kooij na de Tweede Wereldoorlog en naar de reparatiewerkzaamheden aan de vliegtuigen, die er toentertijd plaatsvonden.
990 SQN is een bescheiden, dienstverlenende eenheid met een brede personele samenstelling van marine- en luchtmachtmilitairen en burgermedewerkers.
‘Onbewust lieten zij hun warrior mindset zien’
Aanleiding voor de logistieke oefening is de operationele NAVO-status voor Hoofdtaak 1, die inmiddels ruim een jaar op 990 Squadron van kracht is. Hiervoor moet zij binnen een bepaalde tijd alle benodigde materialen aan boord van een marineschip zien te krijgen. Tijdens de alert exercise lukt dat ruimschoots. Om het realisme op te vijzelen, komt de alarmering onverwacht. De oefenleiding start op vrijdagavond met het inlichten van het hele squadron. Waarbij meteen wordt getest of iedereen bereikbaar is. Maandagochtend op De Kooy staat er meteen druk op de ketel. Welke middelen zijn sowieso gereed om in te pakken en welke moeten nagekeken worden? En kent iedereen zijn of haar taak? “Sommige collega’s lagen er wakker van, toen ze hoorden dat er op maandag een oefening begon”, vertelt squadroncommandant Lap over hoe het nieuws werd ontvangen. “Eenmaal op de werkvloer bloeide menigeen helemaal op. Teamleden hielpen elkaar, namen verantwoordelijkheid en lieten daarmee onbewust hun warrior mindset zien.”
Squadroncommandant LTZ 1 (LD, Logistieke Dienst) Floris Lap: “Teams hielpen elkaar, namen verantwoordelijkheid en lieten hun ware gezicht zien. De zogeheten warrior mindset werd niet opgedragen, maar ontstond vanzelf.”
Tot diep in de nacht in touw
De squadroncommandant vertelt dat de missie van zijn eenheid eruit bestaat om 860 Squadron logistiek en technisch in staat te stellen met de NH90 te opereren. Die ondersteuning gaat vrij ver. 115 burgers en militairen van marine en luchtmacht zijn hiervoor van ‘s morgens vroeg tot diep in de nacht in touw. Op De Kooy verzorgen zij naast de materieellogistiek de luchtverkeersleiding, airside operations, een 24/7 bemand coördinatiecentrum, meteorologie, brandstofvoorziening, wildlife management en de sportschool. De functies zijn met onder anderen spuiters, lassers, timmerlieden en magazijnmedewerkers heel divers. “Gezamenlijk zorgen we ervoor dat 860 Squadron kan functioneren.”
990 Squadron slaagde erin om ruim binnen de norm van de NAVO de benodigde boordpakketten gereed te stellen en in te zetten.
‘Bij het samenstellen zou je denken dat dit zo gepiept is - dus niet’
Half jaar zonder bevoorrading
Lap vertelt dat het gereedstellen van een boordpakket doorgaans negen weken in beslag neemt. Daarna heb je ook wat, want een NH90 aan boord kan hiermee in principe een half jaar zonder herbevoorrading opereren. De duizenden items variëren van speciaal gereedschap, reservedelen en vliegeruitrusting tot piepkleine O-ringen en speciale boutjes en moertjes. Bij het samenstellen zou je denken dat dit met geroutineerd order picking zo is gepiept. Dus niet. Vooral de technische en veiligheidskeuringen die verplicht zijn om verantwoord met een helikopter te opereren, kunnen voor vertraging zorgen. Daaronder vallen helmen, vliegvesten en zuurstofflessen. Maar ook vele vliegcomponenten en gereedschappen. Die allemaal luchtwaardig houden, vergt naast tijd, vakmanschap en het doorlopen van procedures. “Een verlopen keuring of een ontbrekend onderdeel kan een hele operatie lamleggen.”
Kenmerk van 990 Squadron is de grote toewijding van het personeel om 860 Squadron wereldwijd bij te staan.
Veel goederen liggen verspreid
In overleg met Zr. Ms. Evertsen is het woensdagmiddag uur U. Ruim veertig pallets gaan met eigen vervoer in konvooi naar de Nieuwe Haven in Den Helder om vervolgens rap aan boord van het luchtverdedigings- en commandofregat te worden gebracht. Heftrucks, hijskranen, chauffeurs, beveiliging; het testen van de details vormt volgens Lap juist het hoofddoel van de oefening. Om shortcuts te kunnen maken en een snelle bevoorrading te garanderen, zijn er plannen gemaakt om regels en voorschriften op alternatieve, maar verantwoorde wijze toe te passen. “Het kunnen leveren met een korte reactietijd vergt veel voorbereiding op materieel en procedureel gebied. Alleen zo verloopt alles vlekkeloos, mocht het erop aankomen.”
Volgens de squadroncommandant laat de oefening zien hoe complex de logistiek is. Veel goederen liggen verspreid over meerdere locaties in Nederland. Zo pikken chauffeurs verschillende soorten bedrijfsstoffen en smeermiddelen op in het Overijsselse Bathmen. Tijdens de alert exercise zijn zij vooral druk met alles op tijd aanleveren. “Soms leek alles gereed, tót op het laatste moment nog spullen uit verschillende pakketten bij elkaar gevoegd moesten worden. In de afstemming bleek de grootste les te zitten: beter communiceren.”
De enige klant van 990 Squadron is 860 Squadron dat met de NH90 vliegt.
‘In de afstemming bleek de grootste les te zitten: beter communiceren’
Boven verwachting goed
Floormanager vlieguitrusting (VUT) sergeant-majoor (KLu) Fons Ettema oordeelt dat het allemaal mee zat. De 120 tot 150 artikelen die een NH90-bemanning nodig heeft tijdens een missie, leverden weinig meerwerk op. Weliswaar staan de VUT-pakketten gereed achter slot en grendel in het magazijn. Maar voordat uitlevering plaatsvindt, kijkt het team van Fons na of alles qua keuringsdatum en onderhoudscyclus binnen de normen valt. Ze komen geen al te grote afwijkingen tegen, waardoor alles in twee dagen gereed staat. Niet slecht, want de NAVO-eis is veel ruimer. “We onderkenden op het gebied van communicatie wel een aantal leermomenten, die zowel 860 als 990 Squadron in de toekomst kunnen helpen. Hoe dan ook verliep de oefening voor ons goed. Wat zeg ik, boven verwachting goed.”
