Stijn Jaspers
Defensie e.a.
Nieuwe samenwerkingsovereenkomst voor unieke drone-software
Defensie gaat met Intelic in zee. Dit Nederlandse bedrijf levert software en gaat een omgeving bouwen speciaal voor en met Defensie. Vanochtend ondertekende staatssecretaris Derk Boswijk de samenwerkingsovereenkomst. Defensie zet hiermee een nieuwe stap rond het Actieplan Productiezekerheid Onbemenste Systemen (APOS).
In het strategische partnerschap staat software voor de inzet van drones op het slagveld centraal. Met de omgeving waarin dit gebeurt kunnen verschillende types onbemenste toestellen tegelijk worden aangestuurd. Dat is uniek en wordt alleen in Oekraïne, noodgedwongen, toegepast.
Ook de volgorde van produceren is anders. Eerst wordt namelijk de software gebouwd, daarna volgt pas de hardware. Dit is belangrijk, omdat in de huidige tijd de ontwikkelingen elkaar snel opvolgen. De software is namelijk mogelijk belangrijker dan de drones zelf.
“Defensie acht het van cruciaal belang dat deze ontwikkeling plaatsvindt met een Nederlands bedrijf”, zegt staatssecretaris Boswijk. “Zo borgen we de ontwikkeling en het behoud van de kennis en technologie in Nederland.”
Naast het partnerschap neemt Defensie beschermingsmaatregelen om de strategische waarde van de samenwerking te beschermen. Zo wordt samen met het ministerie van Financiën onderzocht of een prioriteitsaandeel wenselijk is. Het gaat om een zorgvuldig proces en Defensie wil hierbij niet over één nacht ijs gaan.
Bron: Defensie
NAVO neemt omstreden AI-systeem van Amerikaans bedrijf Palantir in gebruik
Het defensieplatform Maven Smart System is klaar voor gebruik door de NAVO. Daarmee zet het bondgenootschap een grote stap in zijn digitale transformatie, zo zegt de NAVO op haar site. Maar Palantir, de leverancier van Maven Smart System (MSS), is omstreden.
Software van Palantir wordt door Israël ingezet in de oorlog in Gaza. In de VS gebruikt ICE diensten van Palantir bij het opsporen van immigranten. Daarbij worden volgens Amnesty International mensenrechten geschonden.
De oprichter van Palantir, de omstreden techmiljardair Peter Thiel, vindt hard geweld noodzakelijk voor het handhaven van orde. Palantir zelf zegt binnen de grenzen van het oorlogsrecht te opereren.
Europese landen gebruiken, ondanks bezwaren tegen het bedrijf, al langer andere software van Palantir. De banden verbreken is lastig: Palantirs Maven Smart System is momenteel het toonaangevende systeem als het gaat om de inzet van AI op het slagveld. Er zijn bovendien weinig alternatieven voor handen.
MSS kan razendsnel doelwitten selecteren. Informatie uit verschillende bronnen wordt verzameld en met behulp van AI met elkaar gecombineerd. Bij de aanvallen van de VS en Israël op Iran werd MSS door het Amerikaanse leger op grote schaal ingezet. De NAVO verwacht ermee sneller en efficiënter te opereren en dat militaire onderdelen van lidstaten beter met elkaar kunnen samenwerken.
Volgens staatssecretaris Boswijk gebruikt Nederland sinds 2010 op kleine schaal software van Palantir. Maven Smart System van Palantir wordt momenteel door Defensie geëvalueerd. Voor de verdere ontwikkeling van een modern leger wil Defensie data en AI een belangrijke rol laten spelen.
Bron: NOS
Van de Sande nieuwe Inspecteur-Generaal der Krijgsmacht
Viceadmiraal Ad van de Sande is sinds deze week de nieuwe Inspecteur-Generaal der Krijgsmacht (IGK). In deze functie is hij ook Inspecteur der Veteranen en Inspecteur der Reservisten. Van de Sande volgt zijn ranggenoot Boudewijn Boots op. De overdracht was op het Hilversumse landgoed ‘de Zwaluwenberg’ waar de IGK zetelt.
Boots zette zich de afgelopen jaren met volle overtuiging in voor iedereen die het gevoel had dat hem of haar onrecht was aangedaan. Daarvoor voerde hij vaak diepgaande, emotionele gespreken. Dat deed hij ook voor de erkenning en waardering van veteranen. Zelf zei hij over zijn taak: “In dit huis bieden we veiligheid.”
Staatssecretaris Derk Boswijk was dan ook vol lof over de scheidend IGK: “Ik ben ervan overtuigd dat de meesten die hier kwamen vanwege een conflict, zich na jouw inzet beter bij de uitkomst konden neerleggen. Zelfs als jij je vergeefs had ingespannen om een ‘nee’ in een ‘ja’ te veranderen. Omdat ze wisten dat er serieus naar hun zaak was gekeken en iemand écht z’n best voor hen had gedaan.”
De IGK-functie blijft volgens Boswijk in goede handen. Van de Sande heeft bij Defensie een indrukwekkende staat van dienst. Zo was hij onder anderen commandant van de Netherlands Maritime Force. In die rol voerde hij tijdens diverse reizen het bevel over een eskader met fregatten en amfibische schepen. Ook had hij 6 maanden de leiding over het NAVO-vlootverband Standing NATO Maritime Group 1. Dit ten tijde van de Russische inval in Oekraïne. Na een termijn als directeur Operationeel Beleid en Plannen werkte Van de Sande bij de Koninklijke Marechaussee. Daar hielp hij de militaire gereedheid te vergroten.
De IGK heeft een onafhankelijke positie binnen de militaire organisatie, vergelijkbaar met de ombudsman. Hij adviseert de minister over alle vraagstukken die de krijgsmacht raken. Verder kan iedere (voormalige) defensiemedewerker of zijn of haar relatie een beroep doen op de IGK. Vaak gaat het om zaken waarbij een oplossing via de normale weg niet naar volle tevredenheid is afgehandeld.
Bron: Defensie
Defensie gaat aan de slag met aanbevelingen over veiligheid militairen
Defensie neemt alle conclusies en aanbevelingen uit het rapport Oefenen in balans van de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OvV) zeer serieus. De organisatie gaat direct aan de slag om deze te duiden. In het rapport onderzoekt de raad de oorzaken van twee dodelijke ongevallen tijdens militaire oefeningen in 2025. Daarbij legt de OvV De nadruk op het belang van een goede balans tussen realistisch trainen en de veiligheid van militairen. De aanbevelingen uit het rapport kunnen helpen om de veiligheidsorganisatie nog beter in te richten.
In april 2025 kwam een 21-jarige militair van de landmacht om het leven nadat hij tijdens een nachtoefening in zijn slaap werd overreden op oefenterrein GUZ Altmark in Duitsland. Een half jaar later verongelukte een 28-jarige militair bij een incident met een Fennek-verkenningsvoertuig op het oefenterrein bij Munster.
Beide ongevallen hebben Defensie diep geraakt. In hun brief aan de Tweede Kamer spreken de bewindslieden hun steun en medeleven uit naar de nabestaanden. Het gaat daarbij om de families, geliefden en vrienden van de overleden militairen. Ook op directe collega’s en de brigades waarvan beide militairen deel uitmaakten hadden deze ongevallen grote impact. Elk slachtoffer is er één te veel. Defensie blijft er alles aan doen om ongevallen te voorkomen.
Volgens de OvV waren de groei van Defensie, de hoge oefenambities en de veiligheidsmaatregelen niet altijd in balans met elkaar. Ook leidde het uitgangspunt train as you fight soms tot een te snelle opschaling van oefeningen. De raad benadrukt daarom dat veiligheid altijd voorop moet staan. Juist nu Defensie groeit en de gereedheid vergroot.
Ondanks die snelle groei blijft het uitgangspunt dat in oefeningen militairen niet in onverantwoorde situaties mogen komen waarop ze niet zijn voorbereid. Aandacht voor veiligheid en risicoafweging zijn essentieel. Tegelijkertijd is het blijven leren van elkaar en het breed verspreiden van die lessen onontbeerlijk. De bewindslieden zullen deze uitgangspunten nog eens onder de aandacht brengen bij de commandanten.
Bron: Defensie
Defensie ondersteunt Libanon en Jordanië met kennis en ervaring
De Nederlandse krijgsmacht ondersteunt de krijgsmachten van Libanon en Jordanië met 6 opleidingen en trainingen. Die gaan over strategische communicatie en civiel-militaire samenwerking. Gisteren ontvingen 119 deelnemers hun certificaat. Zij hebben allen het trainingsblok van 2 weken doorlopen dat op 21 juni van start ging.
Nederland draagt met deze trainingen bij aan de capaciteitsontwikkeling van de Jordaanse krijgsmacht en aan het versterken en ondersteunen van die van Libanon. De Libanese krijgsmacht kan hiermee haar rol vervullen in de verdere bescherming van de soevereiniteit van het land.
Het is uniek dat Nederland 2 partners in het Midden-Oosten tegelijkertijd ondersteunt met kennis en ervaring. Net zo uitzonderlijk is het dat al deze opleidingen en trainingen tegelijk en geïntegreerd worden aangeboden. Ze vinden 4 keer plaats over een periode van 2 jaar in Jordanië.
In het eerste trainingsblok kregen de deelnemers kennis aangeboden die aansluit bij bestaande NAVO-doctrines. Aansluitend volgde een intensieve gemeenschappelijke oefening. Daarbij integreerden de cursisten hun opgedane kennis en vaardigheden binnen een oefenscenario en in de militair operationele planningsprocessen. Hierbij wordt ook het genderperspectief in militaire operaties meegenomen.
Met deze trainingen levert de Nederlandse krijgsmacht een bijdrage aan het versterken van de interoperabiliteit tussen Libanon en Jordanië. Daarnaast worden de onderlinge banden en netwerken versterkt. Defensie creëert hiermee een kern van experts die in staat zijn gezamenlijk bij te dragen aan de stabiliteit in de regio.
Bron: Defensie
NAVO-top in Ankara moet doorbraak brengen voor Canadese defensie-investeringsbank
Canada streeft ernaar volgende week bij de NAVO-top in Ankara de eerste tien landen bekend te maken die zullen meedoen aan het Canadese initiatief voor een wereldwijde defensie-investeringsbank. Deze investeringsbank moet 133 miljard Amerikaanse dollar beschikbaar gaan stellen voor de defensie van bondgenoten. Nederland heeft al bekendgemaakt niet deel te nemen.
De Canadese premier Mark Carney ziet de investeringsbank als een mogelijkheid voor 'middelgrote landen om zich te verenigen nu de traditionele wereldorde onder leiding van de Verenigde Staten aan het versplinteren is'.
De eerste groep landen zal, naast Canada, waarschijnlijk uitsluitend uit Europese landen bestaan. De Canadese onderhandelaars hopen de eerste deelnemers volgende week bij de NAVO-top in Ankara bekend te maken, 'maar de aankondiging hangt af van de uiteindelijke onderhandelingen die in Turkije gaan plaatsvinden en welke toezeggingen daar gedaan worden'. Het is dus nog niet helemaal zeker dat de eerste landen volgende week worden bekendgemaakt.
Tot nu toe heeft alleen Luxemburg zich openlijk bij het Canadese initiatief aangesloten. Dit land zal de Europese uitvalsbasis van de bank worden.
Nederland heeft eerder al laten weten niet mee te doen aan het Canadese initiatief voor een defensie-investeringsbank. Nederland kiest daarentegen voor het Multilateral Defense Mechanism (MDM). Dat heeft het Nederlandse ministerie van Financiën gemeld. Volgens Reuters onderzoekt het VK wel mogelijkheden om het MDM op een manier samen te voegen met het Canadese initiatief voor een investeringsbank.
Het MDM moet met zijn kredieten vraagbundeling en gezamenlijke aanbestedingen stimuleren, zegt Financiën. 'Het kan daarnaast financiering bieden aan het midden- en kleinbedrijf in de toeleveringsketen, waar momenteel een belangrijk knelpunt ligt voor verdere opschaling van de Europese defensie-industrie'.
Bron: BNR
Defensie kijkt in de spiegel tijdens herdenking slavernijverleden
Bij het slavernijmonument in het Oosterpark in Amsterdam is deze week tijdens Keti Koti namens Defensie een krans gelegd. Dat gebeurde onder toeziend oog van zestig militairen. Eerder organiseerde Defensie al een Keti Koti-diner voor defensiepersoneel in de hoofdstad en een kerkdienst in Rotterdam.
Vorige week was voor het eerst heel Defensie uitgenodigd bij het Keti Koti-diner. Daar was behalve muziek en kunst ook ruimte voor ontmoeting, verhalen en gesprekken. Er werd stilgestaan bij het slavernijverleden, maar ook bij de vrijheid die daarna kwam.
“Voor Defensie en mijzelf is deze avond ook een spiegel”, zei staatssecretaris Derk Boswijk. “We moeten bereid zijn om eerlijk naar onze geschiedenis te kijken. Niet alleen naar wat daarin groots was, maar ook naar wat er pijnlijk en onrechtvaardig was.”
Volgens de staatssecretaris is het mogelijk het verleden te eren door verantwoordelijkheid te nemen in het heden. “Die verantwoordelijkheid begint bij de collega naast ons. In hoe wij met elkaar omgaan, hoe wij elkaar vertrouwen geven en hoe wij zorgen dat iedereen zich onderdeel weet van het team. Een sterke krijgsmacht vraagt om mensen die op elkaar kunnen bouwen. Dat lukt alleen wanneer iedereen volwaardig mee kan doen.”
Plaatsvervangend Commandant der Strijdkrachten generaal Ludy Schmidt benadrukte dat racisme en discriminatie nog steeds bij de werkelijkheid van veel mensen horen. “Ook bij ons worden er collega’s buitengesloten vanwege hun huidskleur, afkomst, gender of geaardheid. Collega’s die merken dat ze minder snel worden vertrouwd. Collega’s die racistische grappen horen en zich afvragen of zij daar iets van kunnen zeggen zonder dat het later tegen hen werkt.”
Inclusie is volgens Schmidt geen bijzaak. “Het raakt aan kameraadschap, onze slagkracht en geloofwaardigheid. Daarom moeten we elkaar vaker aanspreken op gedrag. Vaker ingrijpen als omstander. Vaker het ongemakkelijke gesprek voeren. Juist omdat iedere collega zich veilig moet voelen. Omdat talent verloren gaat wanneer mensen afhaken.” Volgens Schmidt krijgt vrijheid pas echt betekenis als zij door iedereen wordt gedeeld.
Bron: Defensie
Delft kloppend hart van Nederlandse defensie-innovatie
Defensie heeft sinds deze week een innovatiecentrum op de TU Campus Delft. Het draagt de naam: MIND Tech Centre. MIND staat voor Military Innovation by Doing. Defensie werkt hier samen met startups en het midden- en kleinbedrijf (MKB). Het doel is om nieuwe technologie voor de krijgsmacht sneller te ontwikkelen. Staatssecretaris Derk Boswijk nam de opening van het centrum voor zijn rekening.
In het MIND Tech Centre werken Defensie en bedrijven aan dual-use innovaties. Die zijn te gebruiken voor zowel militaire als civiele doeleinden. Denk aan drones, sensoren, ruimtetechnologie, IT, slimme materialen en digitale systemen. Het is een concreet voorbeeld van hoe plannen worden omgezet in samenwerking tussen verschillende organisaties. Hierbij komen mensen, techniek, kansen en ideeën samen.
Volgens Boswijk is het mogelijk dat Rusland de NAVO in de nabije toekomst aanvalt. “Daarom heeft de Nederlandse krijgsmacht de beste spullen nodig. Materieel en IT dat snel kan worden aangepast en moderner is dan dat van de tegenstander. In Oekraïne zien we hoe belangrijk dat is. Daar worden drones steeds sneller ontwikkeld, samen met bedrijven en innovatoren.”
Ook in Nederland is het volgens de staatssecretaris tijd om de muren tussen militair, ondernemer en wetenschapper af te breken. “Dit centrum geeft ons de broodnodige ruimte om te kunnen testen en experimenteren, met als doel om de innovatiecycli van materieel en IT te verkorten.”
Het centrum is een samenwerking tussen het ministerie van Defensie, de provincie Zuid-Holland en de TU Delft. De provincie geeft hier € 1 miljoen aan uit. Een deel van dat geld komt van de Europese Unie. Zuid-Holland is in Nederland een van de koplopers op het gebied van innovatieve startups. Dat maakt Delft een geschikte plek voor dit centrum.
Zuid-Holland kent ook een sterke dual-use industrie. Dat wil zeggen dat voor civiele doeleinden ontworpen technologie ook valt te gebruiken voor militaire toepassingen. Denk aan communicatiesystemen, sensoren, IT, computers en software. Volgens Boswijk wordt daarmee ook de muur tussen Defensie en samenleving afgebroken.
Bron: Defensie
Disclaimer: de rubriek Globaal betreft een verzameling van berichten uit interne en externe media. De berichten zijn niet altijd bedoeld als uiting of vertaling van defensiebeleid.