Veilig vliegen met drones
KAP Saminna van den Bulk
43 Gemechaniseerde Brigade, John van Helvert
Quick Reference Card als hulpmiddel
Ben je bekend met het calamiteitenplan? Is de drone gereed voor gebruik? Het zijn enkele vragen in de nieuwe Quick Reference Card ‘Veilig vliegen met drones’. Het CLAS Remotely Piloted Aircraft Systems Vliegbedrijf stelde het hulpmiddel samen voor het gebruik van drones onder de 150 kilo.
De Quick Reference Card (QRC) neemt de dronevlieger mee tijdens de voorbereiding, de pre-flight, de vluchtuitvoering en de afronding van de vlucht. Is er een voorval met de drone, dan biedt de kaart aanwijzingen hoe te handelen. Ook wijst de QRC op wet- en regelgeving omtrent het gebruik van drones.
Integratie drones op elk niveau
Sinds de grootschalige invasie in Oekraïne is het gebruik van Unmanned Aerial Vehicles (UAV’s) binnen de krijgsmacht explosief toegenomen, vertelt majoor Koen Matze van het CLAS Remotely Piloted Aircraft Systems Vliegbedrijf (CRV). “Eenheden integreren drones op bijna elk niveau van optreden. Waar we voorheen vooral gebruik maakten van gecertificeerde systemen, worden steeds meer niet-gecertificeerde systemen ingevoerd, gebaseerd op verandering in doctrine (zie kader).”
Eenheden integreren drones op bijna elk niveau van optreden
Taskforce Drones
Met ingang van 1 maart geldt er nieuwe regelgeving, uitgegeven door de Militaire Luchtvaartautoriteit (MLA). Deze is voor het gebruik van niet-gecertificeerde systemen. Enerzijds zijn er dus nieuwe regels, anderzijds zijn er steeds meer eenheden die werken met drones. “Wij gaan voor zorgvuldigheid en veiligheid van onze mensen en spullen. Door de gebruikers alert te maken op de regels en de te hanteren procedures, bestendigen we het militair vermogen. Dat is waarom we, samen met Staf CLAS en de Task Force Drones die de landmacht een jaar geleden heeft opgericht, de QRC hebben ontwikkeld.”
“Wij gaan voor zorgvuldigheid en veiligheid van onze mensen en spullen.”
Gecertificeerde en niet-gecertificeerde systemen
Voorheen had Defensie regelgeving voor gecertificeerde dronesystemen. Dit zijn onbemande toestellen die op hun kwaliteit en betrouwbaarheid zijn beoordeeld door de fabrikant en de verwerver binnen de krijgsmacht. Aangezien het militair dronegebruik enorm toeneemt, treden eenheden ook steeds vaker op met niet-gecertificeerde systemen.
Hiervoor was wel een speciale militaire aanwijzing, die aangaf wat je wel en niet met deze systemen mag doen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het vliegen boven bebouwing. De MLA heeft voor deze systemen nieuwe regelgeving opgesteld. Deze geldt sinds 1 maart van dit jaar en beschrijft hoe de remote pilot moet omgaan met de niet-gecertificeerde systemen, plus welke opleiding daarvoor benodigd is.
Voor elk dek
Het handzame hulpmiddel is in eerste instantie bedoeld voor dronebedienaars. “De checklist is zo generiek mogelijk gemaakt, zodat die toepasbaar is voor elke soort drone en bruikbaar is voor iedereen binnen Defensie”, aldus Matze. “Daarin gaan we er vanuit dat de vlieger op de hoogte is van de handleiding van zijn of haar systeem en de regels van optreden. Zo niet, dan wijst de QRC erop dat ze deze moeten bestuderen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de geldende privacywetgeving en welke pre-take-off checks jouw drone vereist.”
“Het liefst heeft iedereen die met drones werkt de card op de man.”
Remote pilots
Sommige elementen zijn dan ook bedoeld als trigger, geeft Matze aan. “Ben je bijvoorbeeld fit to fly? Dat is iets om bij jezelf na te gaan. We willen incidenten voorkomen.” Daarin ligt niet alleen een verantwoordelijkheid bij de bedienaar van de drone, maar ook bij commandanten en staven. “Ook zij moeten zich afvragen: is mijn personeel nu geschikt om het toestel te bedienen? Zoals tijdens een oefening waarbij mensen weinig aan slapen zijn toegekomen.”
Het CRV lanceerde de kaart een half jaar geleden. Alle remote pilots bekend bij het CRV hebben hem inmiddels ontvangen. “Het liefst heeft iedereen die met drones werkt de card op de man”, besluit Matze. Voor wie dat nog niet heeft: de QRC voor veilig vliegen met drones is via intranet te vinden op het dashboard van het CRV.
https://dwrd.mindef.nl/sites/SWR012743/Informatie/CRV%20DASHBOARD.aspx (externe link, opent in een nieuw venster of tabblad)
Opschaling in dronegebruik
Het CLAS Remotely Piloted Aircraft Systems Vliegbedrijf is verantwoordelijk voor de operationele controle, instandhouding van de luchtwaardigheid en het onderhoud van alle Unmanned Aerial Systems onder de 150 kilo binnen Defensie.
Daarbij levert het bedrijf de opleidingen om te werken met de drones. Sinds de opschaling in dronegebruik binnen de krijgsmacht is het bij het CRV dan ook alle hens aan dek.